Արկածների և լեռների սիրահարներին առաջարկում ենք «Ծովու բոլոր»նախագծի շրջանակներում բարձրանալ Վանա լիճը եզրավորող ամենաբարձր լեռները՝ Վարագ, Արտոս, Սիփան և Նեմրութ։
Նախագիծը մշակվել և առաջին անգամ իրականացվել է Armenian Geographic-ի կողմից։ Երթուղին ընտրված է արշավային փորձ ունեցող մարդկանց համար։
Սկսնակների համար իրար ետևից 4 լեռ բարձրանալը բավականին բարդ է լինելու։
Ճամփորդության ընթացքում բոլոր գիշերակացները լինելու են հյուրանոցներում։
Օր 1: Երևան – Վան
Անցնելով հայ-վրացական և վրաց-թուրքական սահմանները կուղևորվենք դեպի Վան:
Վան քաղաքն ու Վանա լիճը
Օր 2: Վերելք Վարագ լեռ (3200 մ)
Բացումն անում ենք Վարագ լեռան վերելքով։ Վարագ լեռը վանեցիների համար սուրբ լեռ է եղել։ Հեթանոս հայերն այստեղ ուխտի էին գնում: Վարագի վրա էր գտնվում Աստղիկ աստվածուհու տաճարը: Հետագայում Վարագի լանջին կառուցվեց Վարագավանքը, որը կտեսնենք վերելքից հետո: Վարագը գտնվում է Վասպուրականի բարձրավանդակում՝ Վանա լճից 15 կմ արևելք:
Վարագ լեռ
Երթուղու երկարությունը՝ 14 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1000 մետր
Օր 3: Վերելք Արտոս լեռ (3550 մ)
Վաղ առավոտյան ուղևորվում ենք դեպի պատմական Ոստան գավառ: Մեքենաներով հնարավորինս մոտենումենք Արտոսին և սկսում վերելքը: Արտոս լեռը գտնվում է Հայկական Տավրոս լեռնային համակարգում: Գագաթից բացվում է տեսարան դեպի Գյավաշ բնակավայրը (նախկին Ոստան), Սիփան լեռը, Վանա լիճը և նրա կղզիները՝ Աղթամար և Առտեր:
Արտոս լեռը Աղթամար կղզուց
Երթուղու երկարությունը՝ 13 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1500 մետր
Օր 4։ Վերելք Նեմրութ (2935 մ)
Մեքենայով կբարձրանանք մինչև 2400 մետր, որտեղից կսկսենք վերելքը դեպի գագաթ: Գագաթից բացվում է հիանալի տեսարան՝ մի կողմում Հայկական լեռնաշխարհի ամենամեծ խառնարանն է իր լճերով, մյուս կողմում Վանա լիճը: Այնուհետև կիջնենք խառնարան և կլողանք մեծ լճում՝ Նեբրովթա ծովակում։
Նեմրութի գագաթին
Երթուղու երկարությունը՝ 12 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 500 մետր
Օր 5։ Վերելք Սիփան (4058 մ)
Վաղ առավոտյան շարժվում ենք դեպի Սիփան։ Ամենագնաց մեքենայով կբաձրանանք մինչև 2500 մետր և կսկսենք վերելքը։ Սա այս նախագծի ամենաբարդ վերելքն է։
Սիփան լեռ
Երթուղու երկարությունը՝ 16 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1700 մետր
Վերելքից հետո ուղևորվում ենք Բայազետ։
Օր 6։ Բայազետ – Կարս – Երևան
Վերջին օրը վաղ առավոտյան ուղևորվում ենք Կարս: Կզբոսնենք Կարսի փողոցներով: Կտեսնենք Առաքելոց եկեղեցին, Կարսի բերդը և Վարդանի կամուրջը:
Երեկոյան կհասնենք Երևան:
Կարս / Վերելք Արարատ
Հանդիպման վայրը` Կոմիտասի «Սիթի»
Հանդիպման ժամը` 5:00
Մասնակցության արժեքը` 690 $ (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտը
Ուղեկցորդների ծառայությունը
5 գիշերակացը հյուրանոցում
Հյուրանոցի նախաճաշերը (բացառությամբ Սիփանի վերելքի օրվա նախաճաշի, քանի որ շարժվելու ենք շատ շուտ)
Արժեքի մեջ ներառված չէ՝
Սնունդը
Վիզայի արժեքը (Թուրքիայի մուտքի վիզան պատրաստում ենք մենք։ ՀՀ քաղաքացիների համար 17 000 դրամ)
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եքArmenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը – https://bit.ly/48u4Ddv
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև հունիսի 15-ը առավոտյան 12:00:
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ճամփորդության ընթացքում իրականացնելու ենք բացառիկ վերելք Անահտա Աթոռ լեռ, որը գտնվում է Երզնկայում (Էրզինջան): Մինչ օրս Հայաստանից ոչ ոք այն չի բարձրացել: Հեթանոսության շրջանում Անահտական լեռներում են գտնվել պտղաբերության և մայրության աստվածուհի Անահիտի պաշտամունքին նվիրված տարբեր հուշարձաններ. սրանից էլ լեռնաշղթան ստացել է իր անվանումը: Armgeo-ի հեղինակային այս տուրի ժամանակ կայցելենք նաև Դերսիմ, Անի-Կամախ, Դերջան, և նույնիսկ անտիկ քաղաքը, որտեղից գտնվել է Աստվածուհու լեգենդար կիսանդրին:
Օր 1: Դեպի Բարձր Հայք
Ճամփորդության առաջին օրը, շարժվելով Երևանից, մենք նախ կանցնենք հայ-վրացական, ապա վրաց-թուրքական սահմանները, ինչից հետո փոքրիկ կանգառ կունենանք Կարսում՝ ճաշի ու հանգստի համար:
Էրզրում
Մեր ճանապարհը շարունակվում է Սարիղամիշի անտառներով և Բասենի դաշտով՝ հետևելով Մայր Արաքսի հոսանքին: Օրվա երկրորդ կեսին կունենանք պտույտ Էրզրումի հին թաղամասերով, կայցելենք Կարնո բերդ և քաղաքի նախկին Մայր տաճար:
Գիշերակացը՝ Դերջանում:
Օր 2: Չքնաղ Դերսիմ, խորհրդավոր Դերջան
Մեր ճամփորդության երկրորդ օրը մեզ են սպասում իսկապես բացառիկ պատկերներ: Ամենագնաց մեքենաներով կբարձրանանք Ապրանից Սուրբ Դավիթ վանքն իր լեգենդար խաչքարերով, որոնք աշխարհում պահպանված հայկական խաչքարերից ամենաերկարն են և կանգնեցված են 12-րդ դարում:
Դերջան և Սբ. Դավիթ
Շատերդ եք տեսել դրանց կրկնօրինակները Էջմիածնի Մայր տաճարի բակում, սակայն այս ուղևորության ընթացքում բացառիկ հնարավորություն կունենանք տեսնելու վերջապես նաև օրիգինալ խաչքարերը՝ բացահայտելով դրանց փրկության գաղտնիքը: Մեր ճանապարհը շարունակվում է դեպի չքնաղ Դերսիմ, որտեղ Մնձուրի՝ հրաշալիքներով լի ձորը, բերդերը, կամուրջները, ջրվեժներն ու Դերսիմի անթիվ այլ հարստությունները թույլ կտան մեզ և անմոռանալի ժամանակ անցկացնել, և լիցքաթափվել ու պատրաստվել վաղվա կարևոր վերելքին:
Դե իհարկե, ինչ վերելք Անահտա աթոռ առանց Անահիտի աղբյուրներն այցելելու: Հատկանշական է, որ Դերսիմում Անահիտ դիցուհուն նվիրված ու մինչ օրս գործող սրբավայրը շարունակում են ուխտատեղի համարել տեղի ալևի զազաները, քուրմանջի քրդերը և իհարկե՝ հայերը: Նույն օրը կայցելենք նաեւ Դերսիմի մեկ այլ կարևոր ուխտատեղիներից մեկը` Հալվորի Սուրբ Կարապետը:
Գիշերակացը՝ Երզնկայում:
Օր 3: Վերելք Անահտա Աթոռ լեռ (3537 մ)
Առավոտյան ամենագնաց մեքենաներով կուղևորվենք դեպի Անահտական լեռներ։ Հեթանոսության շրջանում այստեղ են գտնվել պտղաբերության և մայրության աստվածուհի Անահիտի պաշտամունքին նվիրված տարբեր հուշարձաններ. սրանից էլ լեռնաշղթան ստացել է իր անվանումը: Բարձրանալու ենք լեռնաշղթայի ամենաբարձր գագաթը՝ Անահտա Աթոռ (Անահիտի գահ)։
Ամենագնաց մեքենաներով կբարձրանանք մինչև «Յոթ լճեր» կոչվող տեղանքը, որտեղից էլ կսկսենք վերելքը դեպի գագաթ։ Վերելքը բացառիկ է, քանի որ մինչ օրս Հայաստանից ոչ ոք չի բարձրացել այս լեռը։ Եթե բախտ վիճակվի միգուցե ճանապարհին հանդիպենք նաև «քարփանքների»։ Անահտական գավառում «քարփանքներ» էին անվանում քարաբլուրները։ Ըստ տեղաբնիկների՝ քարակույտերն իրենց տակ թաքցնում էին հեթանոսական ավերված մեհյաններ։ Հայաստանում քրիստոնեության ընդունման հետ սկսեցին կործանել հեթանոսական տաճարները, որոնք քանդելուց հետո ծածկում էին քարերով՝ այդպիսով առաջացնելով հսկայական քարակույտեր։
Երթուղու երկարությունը՝ 15 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 600 մ
Գիշերակացը՝ Երզնկայում:
Օր 4: Շարունակելով Անահիտի հետքերով…
Ճամփորդության ընթացքում ուղևորվելու ենք Սատաղ անտիկ քաղաք, որտեղից հայտնաբերվել է Անահիտ Աստվածուհու կիսանդրին։ Այո, իր երկար ու հարցերով լի ճանապարհը այդ աղմկահարույց կիսանդրին սկսել է հենց այս կետից՝ Սատաղից:
Սատաղ
Հատկանշական է, որ Հայոց դիցարանի Մայր Աստվածուհու կիսանդրին միակ գտածոն չէ, որը բնագետներին հաջողվել է պեղել Փոքր Հայքի այս՝ սրբատեղիներով հարուստ տարածքից: Սակայն այդ մասին՝ տեղում: Ինչպես ասում են՝ լավ է մեկ անգամ տեսնել, քան բազմիցս լսել: Դե, իհարկե, Անահիտ Աստվածուհու հետքերին նվիրված ճամփորդությունը չի կարող չհասնել Անի Կամախ:
Թորթանի Սուրբ Խաչ եկեղեցի
Անտիկ հիմքերով բերդն ու սրբատեղիների պահպանված հետքերն ուսումնասիրելուց հետո կուղևորվենք ոչ պակաս լեգենդար մի ուխտատեղի, սակայն արդեն քրիստոնեական: Թորթանի Սուրբ Խաչ կամ Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ կամ ինչպես հաճախ այն անվանում են՝ 9 սրբերի գերեզմանատեղի: Ըստ ավանդության այստեղ են բերվել ոչ միայն Գրիգոր Լուսավորչի, նրա որդու ու թոռան, այլև Տրդատ Արշակունի արքայի, թագուհի Աշխենի և արքայադուստր Խոսրովանդուխտի մասունքները: Սեպուհ լեռան լանջերին ծվարած այս հինավուրց վանքը, ըստ տարբեր հիշատակությունների, 10-րդ դարում այցելում է նաև Հովհաննես կաթողիկոսը, իսկ ընդհուպ մինչև 1915-ը այն տարածքի ամենախոշոր ու նշանակալից ուխտատեղին էր: Հագեցած այս օրը ավարտում ենք Էրզրումում:
Օր 5: Վերադարձ Երևան
Ցավոք, ժամն է վերադարձի, և արդեն 5-րդ օրը ստիպված ենք բռնել վերադարձի ճամփան: Սակայն մինչ այդ անպայման Կարսի հին թաղամասերով պտույտ կունենանք, կվայելենք 19-րդ դարի կառույցները, օրիորդաց վարժարանը, Կարուց բերդն ու Առաքելոց եկեղեցին, հայ կաթոլիկ եկեղեցին, Վարդանի կամուրջը:
Կարս
Կրկին հաղթահարելով վրաց-թուրքական և վրաց-հայկական սահմանները, երեկոյան կլինենք Երևանում:
Խումբն ուղեկցելու է թուրքագետ, «Սասուն. 100-ամյա դիմադրություն» գրքի հեղինակ
Սոֆիա Հակոբյանը:
Սոֆյա Հակոբյան
Ճամփորդության արժեքը՝ 560 USD (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Թուրքագետ գիդի ծառայություն
Տրանսպորտ (4×4 մեքենաներ)
Գիշերակացները հյուրանոցում
Նախաճաշերը հյուրանոցում
Արժեքի մեջ ներառված չէ՝
Վիզայի արժեքը (ցանկության դեպքում մենք կարող ենք պատրաստել: Արժեքը ՀՀ քաղաքացիների համար՝ 17 000 դրամ)
Ճաշն ու ընթրիքը (օրական մոտավորապես 15-20$)
Ապահովագրությունը
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Ճամփորդությունից առաջ խնդրում ենք ստուգել անձնագրի վավերականության ժամկետը։
Ձեր մասնակցությունը կարող եք հաստատել զանգահարելով 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարին կամ գրելով մեր ֆեյսբուքյան էջին։
Մասնակցությունը կարող եք չեղարկել մինչև հուլիսի 1-ը:
2024 թվականի փետրվարի 3-11-ը մեր խումբը 2-րդ անգամ իրականացրեց վերելք Կիլիմանջարո (5895 մ)՝ Աֆրիկայի ամենաբարձր կետը: Այս լեռը ներառված է աշխարհի ամենաբարձր «7 հրաբուխ» նախագծում՝ որպես Աֆրիկա աշխարհամասի ամենաբարձր գագաթ։ Խմբի անդամների համար Կիլիմանջարո բարձրանալը ոչ միայն հերթական նվաճումն էր, այլև հաստատակամության և ամրության իսկական խորհրդանիշ, որը ոգեշնչեց բազմաթիվ լեռնագնացների հետևել իրենց երազանքներին:
Վերելք Կիլիմանջարո
Սուահիլի լեզվով «ցրտի աստծու լեռ» կոչվող Աֆրիկայի հսկան բաղկացած է 3 հրաբխային կոներից՝ Կիբո (5895 մ), Մավենզի (5355 մ) և Շիրա (4006 մ): Խմբի անդամներին Աֆրիկա էր բերել նախորդ տարի Կիլիմանջարո բարձրացած մասնակիցների պատմությունները, 5000 մետրից բարձր լինելու գրավչությունը ու նպատակը: Նույնիսկ հնարավորությունը բաց թողնելու վախը, ինչպես նշում է մասնակիցներից Անի Հակոբյանը։ 9-օրյա տևողությամբ վերելքի ընթացքում մեր խումբն անցավ Մարանգու երթուղու խոնավ անտառներով, ճահճային և կիսաանապատային գոտիներով: Իսկ վերջին օրը Կիբո ճամբարից (4720 մ) Կիլիմանջարոյի (Ուհուրու) գագաթ քայլեցինք սառցադաշտային գոտուց, մինչև ձնածածկ գագաթ:
Կիլիմանջարոյի գագաթ տանող երթուղիները
Կիլիմանջարոյի գագաթին հասնելու համար օգտագործվում են մի քանի հիմնական երթուղիներ: Յուրաքանչյուր երթուղի ունի իր երկարությունը, բարդությունը և բնության տեսարանները: Հիմնական երթուղիներն են՝ Մարանգու, Մվեկա, Ումբվե, Մաչամե, Լեմոշո, Շիրա և Ռոնգայ։ Վերելքի համար ընտրել ենք Մարանգու երթուղին, որն ամենահին և հարմարավետ տարբերակն է՝ կահավորված լեռնային խրճիթներով: Դրանք ներառում են մահճակալներ և առաջին անհրաժեշտության բոլոր հարմարությունները:
Սա միակ երթուղին է, որտեղ վրանային ճամբարները արգելված են: Այս երթուղին այլ կերպ անվանում են նաև «Կոկա-կոլա»։ Դրանք ներառում են մահճակալներ և առաջին անհրաժեշտության բոլոր հարմարությունները։ Նման վերելքների համար այս հարմարավետությունը եզակի է իր տեսակով և նկատելիորեն հեշտացրեց մեր վերելքը։ Երթուղու երկարությունը 64 կմ է և մեզանից պահանջվեց 5 օր այն անցնելու համար։
Ճանապարհորդություն հինգ կլիմայական գոտիներով
Կիլիմանջարոյի ամենազարմանալի առանձնահատկություններից մեկը նրա բնական միջավայրի բազմազանությունն է:Գագաթին հասնելու ճանապարհին մեր խումբն անցավ հինգ տարբեր կլիմայական գոտիներով: Առաջին կանգառը Մարանգու անցակետն էր (1830 մ), որտեղից խոնավ և խիտ ջունգլիներով քայլեցինք դեպի Մանդարա ճամբար (2720 մ): Գիշերակացն անցկացրեցինք արշավներին ոչ այնքան հատուկ, հարմարավետ փայտե տնակներում: Վերելքի 2-րդ օրվա մեր նպատակակետը Հորոմբո ճամբար էր (3720 մ): Երթուղին անցնում էր ճահճային գոտով, որի ընթացքում վայելեցինք Մավենզի հրաբխային կոնի գեղեցիկ տեսարանը։ Դե իսկ Հորոմբո ճամբարը մեզ համար ուներ հրաշալի տեսարան դեպի Կիբո գագաթ։
Վերելք Կիլիմանջարո
Մասնակիցներից Աստղիկ Բաբալարյանը նշում է. «Կիլիմանջարոն ինքնին յուրահատուկ սար է, որովհետև դու անցնում ես բոլոր կլիմայական գոտիներով՝ տրոպիկականից մինչև սառցադաշտ: Հենց դա է ամբողջ վերելքը յուրահատուկ ու անմոռանալի դարձնում: Վստահաբար կարող եմ ասել, որ մինչև 4700 մ բացարձակ դժվարություն չեմ զգացել ու անասելի թեթևությամբ եմ բարձրացել»:
Կլիմայավարժեցում
Հորոմբո ճամբարից ակլիմատիզացիոն վերելք իրականացրեցինք դեպի “Zebra Rocks” կոչվող բնական հուշարձան (4010 մ): Կիլիմանջարոյի առաջին վերելքի ժամանակ մենք հասկացանք, թե ինչքան կարևոր է կլիմայավարժեցումը: Առանց կլիմայավարժեցման կարող են ի հայտ գալ լեռնային հիվանդության ախտանիշներ՝ գլխացավ, սրտխառնոց, թուլություն, անքնություն։
Վերելք Կիլիմանջարո
Մոտ 4 ժամ տևած կլիմայավարժեցման ընթացքում Հորոմբո ճամբարից (3720 մ) բարձրացանք “Zebra Rocks” (4010 մ): Մեկ ժամ հանգստից հետո կրկին վերադարձանք Հորոմբո ճամբար: Խմբի անդամները հավաստում են, որ բարձրությունների այս կտրուկ տատանումն օգնեց աստիճանաբար ընտելանալ բարձրությանը: Նպաստեց օրգանիզմի հարմարվողականությանը՝ ավելի անվտանգ դարձնելով հետագա վերելքի բարդ փուլը:
Կիլիմանջարո․ լեռնային մարտահրավեր
Կլիմայավարժեցումից հետո սկսցեցինք մեր հաջորդ կարևորագույն երթուղին՝ Հորոմբո ճամբարից (3720 մ) դեպի Կիբո ճամբար (4720 մ)։ Ինչպես նշում է մասնակիցներից Անի Հակոբյանը․«3700 մ-ից դեպի 4700 մ-ի ճամբար գնալու ճանապարհն իրականությունից կտրված քայլք է։ Ոնց որ երևակայական Մարս մոլորակով քայլես»:
Վերելք Կիլիմանջարո
Արշավի ողջ ընթացքում մեզ ուղեկցում էր մոտ 40 հոգանոց խումբ՝ զբոսավարներ, պորտերներ և խոհարարներ։ Նրանցից ոմանք ավելի արագ էին քայլում, որպեսզի ժամանակին հասցնեին մեզ համար ճաշ պատրաստել։ Այս վերելքն արդեն ենթադրում էր որոշակի դժվարություններ։ Ֆիզիկական և հոգեբանական լարվածությունը շատերի համար անխուսափելի էր։ Այո, Կիլիմանջարոն վախեցնող գեղեցկությամբ լեռ է, և պետք է պատրաստ լինել դիմանալու դեպի գագաթ տանող լեռնային դժվարություններին։ «Երբ հասանք Կիբո ճամբար (4720 մ), գրեթե բոլորիս ինքնազգացողությունը սկսեց վատանալ: Անձամբ ես ուզում էի նվնվալ և լաց լինել, բայց դիմացա: Տիգրանի հարցին, թե՝ «Արաքս, լա՞վ ես», պատասխանեցի ՝ «Այո, ամեն ինչ կարգին է», բայց շարունակեցի լուռ տառապել և տագնապել»․ իր զգացողությունների մասին խոսելիս կիսվեց Արաքս Հովակիմյանը։
Վերելքի օրը
Կեսգիշերին սկսում ենք քայլքը դեպի գագաթ։ Գիշերը երկար էր, ինչպես նկարագրում են մասնակիցները՝ անվերջանալի և ցուրտ։ Բայց լուսաբացին մեզ սպասում էր Գիլմանի կետից բացվող լուսաբացը։ Սա առաջին գագաթն էր 5685 մ բարձրության վրա և հիշարժան պահերց մեկը խմբի համար։ Աստղիկ Բաբալարյանը պատմում է․ «Հասնելով Գիլմանի կետին՝ իմ գագաթ չհասնելու անհանգստությունն անցավ։ Հասկացա, որ կհասնեմ անպայման, պտտվեցի ու այդ պահին կարողացա լիարժեք նայել արևածագին, որն աննկարագրելի սիրուն էր»։ Անի Հակոբյանը հիշում է, որ դեպի գագաթ ճանապարհն իր համար մի փոքր դժվար եղավ։ Ռեֆլեքսները դանդաղել էին։ Ինքն իրենից պահանջում էր արագ քայլել, բայց ապարդյուն` քայլում էր դանդաղ։
Կիլիմանջարոյի գագաթին
Եվս մի քանի ժամ քայլելուց հետո մեր խումբը կանգնած էր Աֆրիկայի ամենաբարձր կետի՝ Կիլիմանջարոյի գագաթին (5895մ): Շատերի երազանքի ճանապարհն արդեն հաղթահարված էր։«Իմ հույզերը հասնում էին անհանգստությունից, վախից, վայրի հոգնածությունից, մինչև էյֆորիայի։ Ես երջանկություն էի զգում և անսահման երախտագիտությամբ էի լցված մեր ուղեկցորդների և Կիլիի հանդեպ, որ մեզ թողեց իր գագաթին հասնել».հենց այսպես է իր զգացողությունները նկարագրում Արաքս Հովակիմյանը, ում մտքերը կիսում են նաև վերելքի մյուս մասնակիցները։
Արաքս Հովակիմյանը մեր ուղևորության մասին նաև հետաքրքիր հոդված է գրել, որտեղ պատմել է իր սեփական փորձի և զգացողությունների մասին։ Այն կարող եք կարդալ անցնելով հետևյալ հղումով։
Վայրէջքը և հավաստագրերի հանձնումը
Գագաթին մոտ 40 րոպե մնալուց հետո սկսեցինք վայէջքը՝ մեզ հետ բերելով սեփական ուժերի նկատմամբ հավատ և որ պետք չէ թերագնահատել բնության և սեփական օրգանիզմի հնարավորությունները: Միջանկյալ ճամբարում մեզ սպասվում էր տոնական ճաշ: Ճաշից հետո պորտերները շնորհավորեցին մեզ բարձրանալու կապակցությամբ և սկսեցին երգել ու պարել: Պետք է նշել, որ այս ուղևորության հաջողությունը նաև մեզ ուղեկցող անձնակազմի և պորտերների շնորհիվ էր, ովքեր ողջ ճանապարհին իրենց ուսերին տանում էին խմբի բեռները: Ճանապարհի գրեթե ողջ ընթացքն անցել է տեղացիների դրական երգերի ուղեկցությամբ և այդ էներգիան, իհարկե, փոխանցվում էր նաև մեզ:
Մարանգու անցակետում տեղի ունեցավ խմբի հավաստագրերի հանձնման հատուկ արարողությունը: Խմբի յուրաքանչյուր մասնակցին ուղեկցող անձնակազմը երգելով ու պարելով փոխանցեց հավաստագրերը և շնորհավորեց Կիլիմանջարոյի գագաթ հասնելու կապակցությամբ:
Կիլիմանջարոյի գերմարդիկ՝ պորտերները
Գաղտնիք չէ, որ մեծ վերելքների ժամանանակ լեռնագնացների հիմնական բեռը մեծամասամբ իրենց վրա են կրում կենդանիները (ձիեր, ջորիներ): Թեև Կիլիմանջարոն հայտնի լեռնային ուղղություն է, սակայն երկրի սոցիալական ծանր պայմանները ստիպում են մարկանց կատարել այդ աշխատանքը: Տեղացի պորտերները ողջ ճանապարհն անցել են մեզ հետ՝ իրենց ուսերին կրելով մինչև 40 կգ բեռ: Մեզանից յուրաքանչուրն ուներ իր անձնական պորտերը: Վերելքի ընթացքում հասկացանք, որ նրանք միայն բեռնակիրներ չեն:
վերելք Կիլիմանջարո
Ողջ ճանապարհի ընթացքում նրանք հոգում էին մեր անվտանգության և հարմարավետության մասին: Արշավի ողջ ընթացքն ուղեկցվում էր մեր պորտերների ուրախ երգերով: Սառը և տագնապ առաջացնող գիշերարային վերելքի ժամանակ պորտերների ոգեշնչող երգերը իրական փրկություն էին մեզ համար: Խոսելով Կիլիմանջարոյի մասին Հրաչուհի Այվազյանը վստահեցնում է.«Պրոտերների և ուղեկցորդների աջակցության շնորհիվ է, որ մարդկանց մեծ մասը հասնում է գագաթ: Երբ ճանապարհին մասնակիցներից որևէ մեկը չի կարողանում բարձրանալ, նրանք ամեն բան անում են օգնելու և ոգեշնչելու համար:Անհրաժեշտությա դեպքում իրենց վերնահագուստն ու ձեռնոցներն են տալիս մասնակիցներին։ Ուղեկցորդներից մեկը նույնիսկ իր կոշիկները տվեց մասնակիցներից մեկին, ով որոշել էր դադարեցնել ճանապարհը՝ անհարմար կոշիկների պատճառով»:
Վերելք Կիլիմանջարո
Կարևոր է նշել, որ պորտերների աշխատանքային իրավունքները կարգավորում է Կիլիմանջարոյի բեռնակիրների աջակցության ասոցացինան:Խմբի յուրաքանչյուր անդամ պարտավոր էր թողնել 250-300 դոլլար թեյավճար: Ճանապարհորդության վերջում հասկացանք, որ իրենց աշխատանքն ավելին արժե, քան սահմանված գինը:
“Kilimanjaro, hakuna matata”. Կիլիմանջարոյի երգը
Them Mushrooms խմբի “Jambo Bwana” երգը դարձավ Կիլիմանջարոյի մեր վերելքի երաժշտական խորհրդանիշը: Այս ուրախ ու էներգիայով լի երգը, որը սուահիլի լեզվով նշանակում է «Բարև, պարոն»: Երգը տեղացի ուղեկցորդների և պորտերների կողմից հնչում էր ողջ վերելքի ընթացքում: “Jambo bwana” երգը մեզ հետ բերել ենք որպես «հուշանվեր»: Երգի մեղեդիները միանգամից տեղափոխում են Կիլիմանջարո, հիշեցնելով այս ֆանտաստիկ ուղևության ամենավառ պահերը:
Կիլիմանջարոյի մեր արկածային ճանապարհորդությունն ավարտեցինք անմոռանալի ուղևորությամբ դեպի Տարանգիրե ազգային պարկ: Սաֆարին տվեց եզակի հնարավորություն՝ մոտիկից տեսնելու Տանզանիայի կենդանական աշխարհը: Բացառիկ հնարավորություն ունեցանք այցելել աֆրիկյան Մասսայի ցեղի ներկայացուցիչներին։
Այցը լիովին այլ աշխարհ էր՝ արտասովոր և հարուստ մշակույթով և երաժշտությամբ։ Չնայած ժամանակակից քաղաքակրթության զարգացմանը՝ նրանք գրեթե ամբողջությամբ պահպանել են իրենց ավանդական կենսակերպը: Այս յուրահատուկ այցելությունը մեզ հնարավորություն տվեց ծանոթանալ նրանց ավանդույթների ու առօրյայի հետ՝ զգալով Մասսայի ցեղի արտասովոր կապը բնության հետ։
Կիլիմանջարոն 2-րդ անգամ էլ մեզ թույլ տվեց հասնել իր գագաթին: Այս ֆանտաստիկ ճամփորդությունը կարևոր փորձառություն էր մեր ակումբի և իր մասնակիցների համար: Մենք ևս մեկ անգամ համոզվեցինք, որ բարձունքներ հաղթահարելը միայն ուժի մասին չէ. այն հաստատակամության, միասնության և ոգեշնչման ճանապարհ է։
Սույն հոդվածի հեղինակային իրավունքը պատկանում է armgeo.am կայքին։ Հոդվածի բովանդակությունը կարող է մեջբերվել, օգտագործվել այլ կայքերում, միայն ակտիվ հղում պարունակելով դեպի սկզբնաղբյուրը:
2026 թվականի հուլիսին իրականացնելու ենք վերելք Մոնբլան լեռ (4810 մետր): ԱյնԱլպերի ամենաբարձր գագաթն է: Ֆրանսիայի և Իտալիայի սահմանին տեղակայված այս լեռը համարվում է լեռնագնացության հայրենիքը։ Հենց այս գագաթն են բարձրացել 2 համարձակ լեռնագնացներ 1786 թվականի օգոստոսի 8-ին, որից հետո սկսվել է ձևավորվել լեռնագնացության պատմությունը ժամանակակից Շամոնիի (Ֆրանսիա) տարածքում։ Այսօր Մոնբլանը համարվում է ալպինիզմի ծննդավայրը:
Վերելք Մոնբլան
Վերելքի լավագույն ժամանակը համարվում է հունիսի վերջից, մինչև սեպտեմբերի սկիզբն ընկած ժամանակահատվածը։Այս ընթացքում եղանակն ավելի տաք և կայուն է։ Ամռանը Շամոնիում ջերմաստիճանը կարող է հասնել +25°C և ավելի, սակայն բարձրության ավելացման հետ այն զգալիորեն նվազում է։ 3800 մ բարձրության վրա գիշերային ջերմաստիճանը կարող է հասնել -20°C, իսկ գագաթին այն սովորաբար տատանվում է -5°C -10°C-ի սահմաններում։ Մոնբլանն ամբողջ տարին պատված է ձյան շերտով։
Արշավի տևողությունը՝ 8 օր
Արշավի ամսաթիվը՝ 12-19․07․2026
Օր 1։ Ժնև – Շամոնի
Մեր առաջնային հանդիպման վայրը կլինի Ժնևը։ Այնուհետև կմեկնենք Շամոնի տրանսֆերով, որը ներառված է ճամփորդության արժեքի մեջ: Այստեղ մեր ուղեկցորդը կստուգի մասնակիցների գույքը։
Շամոնի
Ճանապարհին կհիանանք Ալպյան լեռների շքեղ տեսարաններով։ Տեղավորվելուց հետո կհանդիպենք ուղեկցորդի հետ՝ քննարկելու առաջիկա արկածները, ծանոթանալու միմյանց հետ և նախապատրաստվելու վերելքին։
Օր 2։ Ալբերտ 1 կացարան – Լե Տուր սառցադաշտ
Առավոտյան կուղևորվենք բոլոր անհրաժեշտ պարագաները վարձակալելու: Այնուհետև ճոպանուղով կբարձրանանք դեպի Լե Տուր սառցադաշտ, որտեղից կմեկնարկի մեր վերելքը դեպի Ալբերտ 1 կացարան (2700 մ)։
Վերելք Մոնբլան
Հասնելուց հետո հրահանգիչը կանցկացնի դասընթաց, որի ընթացքում կսովորենք քայլել սառցաձնային ռելիեֆով՝ օգտագործելով սառցահատ և կատվիկներ: Օրվա ավարտին կմնանք Ալբերտ 1 ճամբարում, որտեղ կվայելենք լեռնային գիշերվա անդորրը։
Օր 3։ Տետ Բլանշ (Tête Blanche)
Օրվա առաջին կեսին կշարունակենք սառույցի վրա մարզումները, ամրապնդելով նախորդ օրվա ձեռք բերած հմտությունները։ Այնուհետև կսկսենք մեր քայլարշավը դեպի Տետ Բլանշ (3520 մ)։ Այս վերելքը մեզ հնարավորություն կտա ոչ միայն փորձարկել մեր ֆիզիկական պատրաստվածությունը, այլև վայելել Շամոնիի լեռների անկրկնելի տեսարանները։ Օրվա ավարտին կվերադառնանք Շամոնի:
Վերելք Մոնբլան
Օր 4։ Նախապատրաստում
Այս օրը լիովին կնվիրենք մարզումներին՝ հղկելով մեր տեխնիկական հմտությունները և պատրաստվելով առաջիկա փորձություններին։
Շամոնի
Օր 5։ Գուտե (Goûter) լեռնային կացարան (3817 մ)
Մեր օրը սկսվում է Լեզ Ուշ գյուղից, որտեղից ճոպանուղով կբարձրանանք դեպի վեր՝ վայելելով ալպերի շքեղ տեսարանները։ Այնուհետև լեռնային տրամվայով կշարունակենք դեպի Nid d’Aigle կայարան (2372 մ)։ Այստեղից կմեկնարկենք մեր արշավը դեպի Տետ Ռուս (3167 մ):
Վերելք Մոնբլան
Կարճ դադարից հետո կշարունակենք մեր վերելքը՝ շարժվելով դեպի Գուտե կացարան (3817 մ)։ Այս հատվածը ավելի բարդ ու խոչընդոտներով լի կլինի, սակայն փորձառու ուղեկցորդների օգնությամբ կհաղթահարենք լեռնային մարտահրավերները։ Օրվա ավարտին կհասնենք Գուտե ապաստարան, որտեղ էլ կգիշերենք։
Օր 6։ Վերելք Մոնբլան (4810 մ)` Ալպերի ամենաբարձր կետը
Բազում սպասումներից հետո, մենք վերջապես սկսում ենք վերելքը դեպի Մոնբլանի գագաթ (4,810մ)։ Վերելքի միջին տևողությունը 4-6 ժամ է: Կարճատև դադարից հետո սկսում ենք իջնել դեպի Գուտե ճամբար։ Այնուհետև շարունակում ենք ճանապարհը դեպի Տետ Ռուս: Վերջին հատվածում՝ Տետ Ռուս-ից դեպի Nid d’Aigle տրամվայի կայարան: Շատ խմբերի հաջողվում է նույն օրը վերադառնալ Շամոնի, եթե ֆիզիկական վիճակը թույլ է տալիս։
Վերելք Մոնբլան
Օր 7։ Պահեստային օր
Եթե եղանակային պայմանները կամ այլ հանգամանքներ մեզ ստիպեն հետաձգել կամ փոփոխել մեր պլանները, մենք կունենանք պահեստային օր։ Եթե լրացուցիչ ժամանակ մնա, այն կանցկացնենք Շամոնիի գեղեցիկ անկյունները բացահայտելով՝ վայելելով հանգիստը լեռնային արկածներից հետո։
Շամոնի
Կայցելնեք լեռնագնացության թանգարան, տեղական խանութներ և կվայելենք Շամոնիի յուրահատուկ մթնոլորտը: Օրվա վերջում կիջնենք Շամոնիի բնակավայր, որտեղ միասին կնշենք մեր արշավախմբի հաջող ավարտը՝ կիսվելով տպավորություններով և վայելելով վերջին երեկոն այս հիասքանչ վայրում։
Օր 8։ Վերադարձ
Կվերադառնանք Ժնև և կուղևորվենք դեպի Հայաստան։ Ինքնաթիռի տոմսերը ցանկալի է վերցնել օրվա երկրորդ կեսով։
Ճամփորդության արժեքը՝
4 մասնակցի դեպքում՝ 2500 € (համարժեք դրամ)
3 մասնակցի դեպքում՝ 2800 € (համարժեք դրամ)
Արժեքը ներառում է՝
Ժնևի օդանավակայանից դեպի Շամոնի և հակառակ ուղղությամբ տրանսֆեր
Լեռնային ուղեկցորդի ծառայություն
Լրացուցիչ լեռնային ուղեկցորդի ծառայություն բուն վերելքի ժամանակ (1 ուղեկցորդ` 2 մասնակիցների համար)
4 գիշեր Շամոնիի հովտում գտնվող հարմարավետ ապարտամենտներում (երկու սենյականոց բնակարան, 4-5 հոգի միաժամանակ, առկա են լոգարան, խոհանոց, ինտերնետ) 8-օրյա ծրագրի շրջանակներում։
Տեղավորման արժեքը Լե Տուր, Տետ Ռուս և Գուտե լեռնային ապաստարաններում
Լեռնային տրամվայ դեպի Մոնբլանի ստորոտ։
Ճոպանուղի դեպի Լե Տուր սառցադաշտ
Վրանների վարձույթ (եթե վերելքը սկսվում է Տետ Ռուս ապաստարանից)
Խմբային հատուկ սարքավորումներ (պարաններ, սառցահատ և այլն)
Նախապատրաստման խորհրդատվություն՝ սարքավորումների, ավիատոմսերի և ծրագրի առանձնահատկությունների վերաբերյալ
Վերելք Մոնբլան
Արժեքը չի ներառում՝
Ինքնաթիռի տոմսեր
Վիզա
Սննդի ծախսեր Շամոնիի հովտում բնակության ընթացքում՝ մոտ 15 €/օր (եթե պատրաստում եք ինքնուրույն), ծրագրի ողջ ընթացքում՝ 100-150 €։
Սնունդ Ալբերտ 1, Տետ Ռուս և Գուտե ապաստարանների սրճարաններում՝ ընդհանուր 120-150 € (ապաստարաններում հնարավոր է նաև ինքնուրույն պատրաստել սնունդ)։
Լրացուցիչ գիշեր Գուտե (70€) կամ Տետ Ռուս կացարաններում (60€)
Թեյավճար ուղեկցորդին (առաջարկվում է 50 €` յուրաքանչյուր մասնակցից)
Անձնական սարքավորումներ վերելքի համար
Պարտադիր ալպինիստական ապահովագրություն
Ծախսեր, որոնք նշված չեն ծրագրում
Վերելքի համար անհրաժեշտ պարագաների ցանկ
40-45 լիտրանոց ուսապարկ
Բարձրալեռնային կոշիկներ՝ 4500-5000 մ բարձրության համար, որոնք ունեն կատվիկներ ամրացնելու հնարավորություն
Ավելի թեթև արշավային կոշիկներ
1 լ ծավալով շիշ կամ թերմոս
Ճակատային լապտեր և հավելյալ մարտկոցներ
Անհատական դեղատուփ
Լեռնային ակնոցներ՝ 3-րդ կամ 4-րդ կարգի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների պաշտպանությամբ
Արևապաշտպան քսուկ և հիգիենիկ շրթներկ՝ 50 spf-ով
Վերելք Մոնբլան
Վերելքի համար անհրաժեշտ հագուստի ցանկ
1-ին շերտ՝ թերմոներքնազգեստ (վերև և ներքև)
2-րդ շերտ՝ ֆլիսե կամ քամուց պաշտպանող բաճկոն և արշավային տաբատ
3-րդ շերտ՝ քամուց և ցրտից պաշտպանող ձմեռային բաճկոն և տաբատ
Հաստ և միջին հաստության թերմոգուլպաներ
Ձեռնոցներ՝ պարտադիր երկու շերտով։ Առաջին շերտ՝ ֆլիսե ձեռնոցներ, երկրորդ շերտ՝ ցրտից պաշտպանող հաստ թաթմաններ
Բաֆ, բանդանա, թեթև և տաք գլխարկ
Բոլոր իրերը նախապես դրեք ջրակայուն տոպրակների մեջ (կամ պոլիէթիլենային տոպրակների մեջ)։ Այսպես դուք կպաշտպանեք ձեր իրերը թրջվելուց՝ տեղումների դեպքում։
Ավելի մանրամասն անհրաժեշտ գույքի և հանդերձանքի մասին կարող եք ծանոթանալ հետևյալ հղումով՝
Տեխնիկական վերելքներների գույք և հանդերձանք
Մանրամասների և գրանցման համար զանգահարեք 043 00 51 65 հեռախոսահամարով կամ գրեք մերֆեյսբուքյան էջին։
Կայեն լեռը գտնվում է Տավուշի մարզում՝ Իջևանի լեռներում, Ենոքավան գյուղից 6 կմ հարավ արևմուտք։ Լանջերը ծածկված են մարգագետնային բուսականությամբ, ցածրադիր մասերը՝ նոսր անտառներով, իսկ հարավային լանջերին գերակշռում են հաճարենու անտառները։
Կայեն լեռ
Կայենի գագաթից բացվում է տեսարան դեպի Խաչաղբյուրի և Սպիտակջրի կիրճերը։ Լեռը երևում է նաև Օկոնավանք տանող ճանապարհից։
Իրականացնելու ենք էքսպեդիցիոն արշավ դեպի Կայեն լեռ (2194 մ)։ Գտնվում է Տավուշի մարզում: Իջևանի լեռնաշղթայի բարձր գագաթներից է։ Մինչ օրս դեռ ոչ մի արշավախումբ չի եղել Կայեն լեռան գագաթին։ Համացանցում չկան նկարներ ու տեղեկություններ Կայեն լեռան մասին։ Եկեք միասին բացահայտենք Կայեն լեռն ու շրջակայքը։
Արշավը միջինից բարդ է։ Կարող են մասնակցել միայն արշավների փորձ ունեցողներն ու նրանք, ովքեր վստահ են իրենց ուժերի վրա։
Արշավը սկսելու ենք Գետահովիտ գյուղից։
Երթուղու երկարությունը՝ 22 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1450 մ
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ)
Հանդիպման ժամը` 6։00
Մասնակցության արժեքը` 9 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Ուղեկցորդների ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Զանգապաններ
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրել Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը – https://bit.ly/3GHAt9H
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Հրավիրում ենք իրականացնել քայլարշավ Վայոց Ձորի մարզում։
Մեր ճամփորդությունը խոստանում է լինել հիշարժան և տպավորիչ։ Օրվա սկզբում կուղևորվենք Եղեգնաձոր քաղաք, որտեղ կիրականացնենք 3 կմ երկարությամբ փոքրիկ քայլարշավ դեպի Ագարակաձորի կամուրջ։ Այն կառուցվել է 13 դարում Արփա գետի վրա և ժամանակին գտնվել է կարևոր առևտրային խաչմերուկի վրա։
Այնուհետև կուղևորվենք Արտաբույնք գյուղ, որտեղից կսկսենք մեր արշավը դեպի Սմբատաբերդ, որը Հայաստանի ամենալավ պահպանված բերդերից մեկն է։ Սմբատաբերդը հանդիսացել է Եղեգիս գյուղաքաղաքի և շրջակա բնակավայրերի կարևորագույն ռազմական հենակետը: Այստեղից բացվում է աննկարագրելի տեսարան դեպի Թեքսարի լեռները։
Ճանապարհին ունենալու ենք կանգառ Եղեգնաձորի ֆուդ կորտում։
Սմբատաբերդ
Արշավի երկարությունը՝ 9 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 400 մետր
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ)
Հանդիպման ժամը՝ 08։30
Մասնակցության արժեքը` 8 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Գիդի ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):
Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրել Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը –https://bit.ly/3GHAt9H
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Հրավիրում ենք իրականացնել վերելք դեպի Սոսի լեռ և տեսնել Գեղամասարի ջրվեժները։
Սոսի լեռը Սևանի լեռնաշղթայի բարձր գագաթներից է։ Բարձրությունը 3070 մետր է։ Ողջ ճանապարհին բացվում է հիանալի տեսարան դեպի Սևանա լիճը։
Գագաթից իջնելու ենք այլ ուղղությամբ, որպեսզի տեսնենք Գեղամասարի ջրվեժները։
Գեղասարի ջրվեժներ
Գեղամասարի ջրվեժների կասկադն իրենից ներկայացնում է միմյանցից ոչ հեռու գտնվող, գահավիժող ու սահանքային ջրվեժներ։
Երթուղու երկարությունը՝ 13 կմ Հարաբերական բարձրությունը՝ 1000 մետր
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ) Հանդիպման ժամը՝ 8։00 Մասնակցության արժեքը` 9 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Ուղեկցորդների ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Զանգապաններ
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրելArmenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնելտեղեկացված համաձայնությունը
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Հիմալայներում՝ Նեպալից և Հնդկաստանից դեպի հյուսիս ընկած հատվածում է գտնվում հնագույն Տիբեթը։ Տիբեթը շատ հաճախ աշխարհի կտուրն են անվանում և ոչ ապարդյուն․ տեղանքի միջին բարձրությունը 5000 մետրի է հասնում։
Սեպտեմբերի 8-ից 22-ը հրավիրում ենք միանալ մեր ճամփորդությանը և միասին անցնել այս ինքնամաքրման և ինքնաճանաչման ուղին։
Այս խորհրդավոր և կախարդական տեղանքն աշխարհին հայտնի է իր խոր փիլիսոփայությամբ, հոգևոր և մշակութային հարուստ ժառանգությամբ։ Տիբեթի լեռներում տասնամյակներ շարունակ սերունդները ձգտում են խորացնել իրենց հոգևոր գիտելիքները և կապ հաստատել բնության հետ։ Տիբեթը ոչ միայն վայր է, այլև գաղափար՝ ազատության, հանգստության և մտավոր վերելքի խորհրդանիշ։
Մեր ծրագրի հիմնանպատակը Կայլաս լեռան շուրջ արշավն է, որը յուրահատուկ հոգևոր ճանապարհորդություն է։ Հազարավոր ուխտավորներ ամեն տարի անցնում են ավելի քան 50 կիլոմետր երկարությամբ այս ուղին, որը ինքնամաքրման և վերածննդի խորհրդանիշ է։ Մինչ օրս ոչ ոք ոտք չի դրել Կայլասի գագաթին, քանի որ համարվելով սուրբ լեռ և Շիվա աստծո հանգրվանը՝ այն փակ է լեռնագնացության համար։
Օր 1։ Ժամանում Կատմանդու
Երևանից կուղևորվենք Կատմանդու, որտեղ մեր ներկայացուցիչը կդիմավորի մեզ և կուղեկցի հյուրանոց։
Նեպալում ունենալու ենք 4 հագեցած օր, իսկ այդ ընթացքում մեր ներկայացուցիչը կզբաղվի Տիբեթի թույլտվունների հարցով, որը սովորաբար 4-5 աշխատանքային օր է պահանջում։
Ժամանում Կատմանդու
Օր 2։ Ծանոթություն մշակույթին
Այս օրը կանցկացնենք Կատմանդույում։ Կզբոսնենք քաղաքում, կայցելենք հայտնի Դուրբար հրապարակ: Այնուհետև կուղևորվենք Կապիկների տաճար և օրը կավարտենք աշխարհի ամենակարևոր Բուդդիստական տաճարներից մեկում՝ Պաշուպատինաթում։
Կատմանդու
Գիշերակացը Կատմանդույում։
Օր 3։ Արշավ Չիսապանիից դեպի Նագարկոտ
Առավոտյան՝ նախաճաշից հետո, Կատմանդուից ճանապարհ կընկնենք դեպի Չիսապանի կոչվող փոքրիկ գյուղ, որտեղից կսկսենք մեր արշավը դեպի Նագարկոտ։ Երթուղու ընթացքում կվայելենք Հիմալայների հզոր տեսարանները։
Նագարկոտ, Նեպալ
Արշավի տևողությունը մոտ 4-5 ժամ։
Օր 4։ Արշավ Նագարկոտից դեպի Չանգունարայան
Այսօր մեզ համեմատաբար ավելի հեշտ արշավ է սպասվում Նագարկոտից դեպի Չանգունարայան։ Սակայն տեսարանները չեն հիասթափեցնի, կրկին շրջապատված ենք լինելու Հիմալայներով։
Նագարկոտ, Նեպալ
Արշավից հետո կվերադառնանք Կատմանդու և կպատրաստվենք Տիբեթյան արկածներին։
Օր 5։ Կատմանդու – Կերունգ (2800մ)
Առավոտյան Կատմանդուից կուղևորվենք դեպի Նեպալի և Տիբեթի սահման, որտեղ մեզ կդիմավորեն մեր Տիբեթյան ուղեկցորդն ու վարորդը։ Բոլոր անհրաժեշտ թղթաբանական հարցերը վերջացնելուց հետո կշարունակենք մեր ճանապարհը դեպի Կերունգ, որտեղ էլ կգիշերենք։
Օր 6։ Ազատ օր Կերունգում – Կլիմայավարժեցում
Քանի որ մեր ճամփորդության ընթացքում միանգամից մեծ բարձրություն ենք հավաքելու և գտնվելու ենք 5000 մետրից վեր, այդ պատճառով այս օրը կանցկացնենք Կերունգում՝ 2800 մետր բարձրության վրա և հնարավորություն կտանք մեր օրգանիզմին պատրաստվել ավելի մեծ բարձրությունների։
Կերունգ, Տիբեթ
Օր 7։ Կերունգ – Սագա (4350մ)
Այսօր ողջ օրն անց ենք կացնելու ճանապարհին։ Մեքենայով բարձրանալու ենք Գանթուլայի լեռնանցք (5220մ), որն ավելի բարձր է, քան Արարատի գագաթը, այնուհետև իջնելու ենք Սագա գյուղաքաղաք՝ 4350մ, որը դեպի Կայլաս տանող ճանապարհի վերջին ամենամեծ բնակավայրն է, որտեղ կան հյուրանոցներ, սուպերմարկետներ և ռեստորաններ։ Գիշերակացը Սագայում։
Օր 8։ Սագա – Մանասարովար (4500մ)
Առավոտյան կշարունակենք մեր ճանապարհը դեպի Մանասարովար լիճ, որտեղից առաջին անգամ մեզ կերևա Կայլաս լեռը։ Մանասարովարը սուրբ լիճ է համարվում: Այն աշխարհի ամենամեծ քաղցրահամ լճերից մեկն է, տեղակայված է 4583 մետր բարձրության վրա։ Տեղաբնիկ բուդդիստները հավատում են, որ լճում լողալուց մարդ ազատվում է իր մեղքերից, իսկ լճի ջուրը խմելիս ազատվում բոլոր հիվանդություններից։
Մանասարովար լիճ, Տիբեթ
Հարկ է նշել, որ Մանասարովարը Տիբեթի 3 սուրբ լճերից մեկն է։
Օր 9։ Մանասարովար – Դարչեն (4600մ)
Առավոտյան Մանասարովարի սուրբ ջրում լեղալուց և հատուկ ծիսակարգի մասնակցելուց հետո կշարունակենք ճանապարհը դեպի Դարչեն, որը Կայլասի բազային ճամբար է համարվում։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Օր 10։ Դարչեն – Դիրապուկ (5100մ)
Այսպիսով սկսում ենք մեր արշավը Կայլասի շուրջ։ Այս եռօրյա հոգևոր ճամփորդությունը խոստանում է հույզերով լի լինել: Ամեն տարի հարյուրավոր հավատացյալներ գույնզգույն տարազներով, աղոթքներ կարդալով անցնում են այս երթուղին։ Որոշ մարդիկ դա անում են սողեսող։ Այո՛, ճանապահին հանդիպում են ուխտագնացներ, ովքեր այս ճանապարհն անցնում են սողեսող, և դա երեք օրվա փոխարեն անում են մոտ մեկ շաբաթվա ընթացքում։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Այսօր մեր առաջ շատ գեղեցիկ տեսարան է բացվելու դեպի Կայլասի հարավային պատը։
Արշավի երկարությունը՝ 17 կմ Գիշերակացը՝ Դիրապուկ (5100մ)
Օր 11։ Դիրապուկ – Զուտուլփուկ (4900մ)
Այս օրը կարելի է մեր ճամփորդության ամենաբարդ օրը համարել, քանի որ անցնելու ենք ամենաբարձր կետով՝ Դոլմա Լա լեռնանցքով, որի գտնվում է 5630 մետր բարձրության վրա։ Բուդդիստները հավատում են, որ անցնելով այս լեռնանցքով մարդը մաքրվում է իր նախորդ կյանքից և նոր կյանք մտնում, այդ պատճառով շատ հավատացյալներ այստեղ են թողնում իրենց հին շորերը, կամ ինչ-որ անձնական իրեր ի նշան նոր սկզբի։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Արշավի երկարությունը՝ 22 կմ
Գիշերակացը՝ Զուտուլփուկ (4900մ)
Օր 12։ Զուտուլփուկ – Սագա
Առավոտյան կքայլենք դեպի Դարչեն։ Մոտ 2-3 ժամում անցնելու ենք 10 կմ տարածություն, այսպիսով ավարտելով Կայլասի շուրջ արշավը։
Արշավը հեշտ է, բայց պետք է հիշել, որ Դարչենից դեպի Սագա մոտ 7-8 ժամ ճանապարհ է սպասվում ավտոբուսով։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Օր 13։ Սագա – Կերունգ
Այսօր ուղևորվում ենք դեպի Կերունգ։ Ճանապարհը մոտ 4-5 ժամ է տևում։ Գիշերակացը Կերունգում։
Օր 14։ Վերադարձ Կատմանդու
Մոտ 7-8 ժամ ճանապարհից հետո կհասնենք Կատմանդու և կավարտենք մեր ճամփորդությունը։
Կատմանդու
Օր 15։ Վերադարձ տուն
Հրաժեշտ կտանք Նեպալին և կվերադառնան տուն՝ մեզ հետ տանելով կյանքի հիշողություններ։
Նեպալ
Մասնակցության արժեքը՝ 2950$
Արժեքը ներառում է՝
Տեղացի ուղեկցորդների ծառայությունը
Տրանսպորտն ըստ ծրագրի
Էքսկուրսիա Կատմանդույում (գիդ և տրանսպորտ)
Գիշերակացը և նախաճաշը Կատմանդույում (4 գիշեր)
Բոլոր գիշերակացերը Տիբեթում
Կայլասի թույլտվությունը
Տիբեթի թույլտվությունը
Բոլոր պետական և տեղական հարկերը
Արժեքը չի ներառում՝
Միջազգային ավիատոմսերը (մոտ 700$)
Նեպալի վիզայի արժեքը (ՀՀ քաղաքացիների համար՝ անձը 30$)
Ապահովագրությունը
Յունեսկո-ի ցանկում գտնվող կոթողների մուտքավճարները (մոտ 20$)
Ճաշն ու ընթրիքը
Յակերի ծառայությունը
Անձնական ծախսերը
Անձնակազմի թեյավճարները (150$)
Մանրամասների և գրանցման համար զանգահարեք 043 00 51 65 հեռախոսահամարով կամ գրեք մերֆեյսբուքյան էջին։
Մեր ընկերությունը 2014 թ.-ից իրականացնում է վերելքներ Արարատ լեռ: Ամենամեծ թվով մարդիկ իրենց երազանքի վերելքը վստահել են մեզ։
Այս անգամ առաջարկում ենք իրականացնել երազանքի վերելքը ձմեռային պայմաններում։ Առաջարկը միայն նրանց համար է, ովքեր ունեն 5000+ լեռնային վերելքների փորձ և վստահ են իրենց ուժերի վրա։
Վերելքի օրերը՝
Օր 1: Երևան – Բայազետ
Անցնելով հայ-վրացական և վրաց-թուրքական սահմանները ուղևորվում ենք դեպի Կարս։ Դեպի Կարս տանող ճանապարհն անցնում է գեղատեսիլ Ծովակ Հյուսիսո լճի կողքով։ Ունենալու ենք կանգառ Ծովակ Հյուսիսո լճի ափին և Կարսում։ Երեկոյան կլինենք Բայազետում։
Գիշերակացը հյուրանոցում:
Օր 2: Առաջին ճամբար
Բայազետի հյուրանոցից մեքենաներով կշարժվենք դեպի մեկնարկի կետ: Հնարավորինս մոտենալով Մասիսին սկսցենք քայլել մինչև 2800 մետրի վրա տեղակայված առաջին ճամբար։ Ծանր իրերը տեղափոխվելու են ձիերով:
Գիշերակացը վրաններում։
Օր 3: Երկրորդ ճամբար
Առավոտյան՝ նախաճաշից հետո, սկսում ենք վերելքն առաջին ճամբարից դեպի երկրորդ ճամբար: Կախված է ձյան շերտից և եղանակային պայմաններից երկրորդ ճամբարի տեղակայման բարձրությունը հստակ կանխորոշել հնարավոր չէ: Այն կարող է լինել 3000-3500 մետր բարձրության վրա։ Ծանր իրերը տեղափոխվում են ձիերով:
Գիշերակացը վրաններում։
Oր 4: Արարատի գագաթ / 5165 մ /
Գիշերը սկսում ենք վերելքը դեպի գագաթ։ Գագաթից վերադառնում ենք ճամբար, հանգստանում ենք, հավաքում ենք իրերը և իջնում մինչև 2200 մ, որտեղից մեքենաներով ուղևորվում ենք դեպի Բայազետ:
Օր 5: Բայազետ – Երևան
Առավոտյան նախաճաշից հետո ուղևորվում ենք Կարս: Կտեսնենք Առաքելոց եկեղեցին, Կարսի բերդը և Վարդանի կամուրջը:
Վերադարձ Երևան:
Ճամփորդության արժեքը՝ 1150 $ (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է`
• Տրանսպորտը
• Հյուրանոցը
• Սնունդը սարի վրա՝ վերելքի ողջ ընթացքում
• Հյուրանոցի նախաճաշերը
• Հայ և քուրդ ուղեկցորդների ծառայությունները
• Վրանների, ներքնակների, կատվիկների տրամադրումը
• Ձիերի վարձակալությունը
Արժեքի մեջ Թուրքիայի մուտքի վիզան ներառված չէ։ Ցանկության դեպքում այն պատրաստվում է մեր ընկերության կողմից։
ՀՀ քաղաքացիների համար՝ 15 000 դրամ։ Եթե պատրաստվում եք մասնակցել Արարատ լեռան վերելքին, ապա անպայման կարդացեք մեր օգտակար հոդվածները.
Վանա լճի 4 գագաթները
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicԱրկածների և լեռների սիրահարներին առաջարկում ենք «Ծովու բոլոր» նախագծի շրջանակներում բարձրանալ Վանա լիճը եզրավորող ամենաբարձր լեռները՝ Վարագ, Արտոս, Սիփան և Նեմրութ։
Նախագիծը մշակվել և առաջին անգամ իրականացվել է Armenian Geographic-ի կողմից։ Երթուղին ընտրված է արշավային փորձ ունեցող մարդկանց համար։
Սկսնակների համար իրար ետևից 4 լեռ բարձրանալը բավականին բարդ է լինելու։
Ճամփորդության ընթացքում բոլոր գիշերակացները լինելու են հյուրանոցներում։
Օր 1: Երևան – Վան
Անցնելով հայ-վրացական և վրաց-թուրքական սահմանները կուղևորվենք դեպի Վան:
Վան քաղաքն ու Վանա լիճը
Օր 2: Վերելք Վարագ լեռ (3200 մ)
Բացումն անում ենք Վարագ լեռան վերելքով։ Վարագ լեռը վանեցիների համար սուրբ լեռ է եղել։ Հեթանոս հայերն այստեղ ուխտի էին գնում: Վարագի վրա էր գտնվում Աստղիկ աստվածուհու տաճարը: Հետագայում Վարագի լանջին կառուցվեց Վարագավանքը, որը կտեսնենք վերելքից հետո: Վարագը գտնվում է Վասպուրականի բարձրավանդակում՝ Վանա լճից 15 կմ արևելք:
Վարագ լեռ
Երթուղու երկարությունը՝ 14 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1000 մետր
Օր 3: Վերելք Արտոս լեռ (3550 մ)
Վաղ առավոտյան ուղևորվում ենք դեպի պատմական Ոստան գավառ: Մեքենաներով հնարավորինս մոտենումենք Արտոսին և սկսում վերելքը: Արտոս լեռը գտնվում է Հայկական Տավրոս լեռնային համակարգում: Գագաթից բացվում է տեսարան դեպի Գյավաշ բնակավայրը (նախկին Ոստան), Սիփան լեռը, Վանա լիճը և նրա կղզիները՝ Աղթամար և Առտեր:
Արտոս լեռը Աղթամար կղզուց
Երթուղու երկարությունը՝ 13 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1500 մետր
Օր 4։ Վերելք Նեմրութ (2935 մ)
Մեքենայով կբարձրանանք մինչև 2400 մետր, որտեղից կսկսենք վերելքը դեպի գագաթ: Գագաթից բացվում է հիանալի տեսարան՝ մի կողմում Հայկական լեռնաշխարհի ամենամեծ խառնարանն է իր լճերով, մյուս կողմում Վանա լիճը: Այնուհետև կիջնենք խառնարան և կլողանք մեծ լճում՝ Նեբրովթա ծովակում։
Նեմրութի գագաթին
Երթուղու երկարությունը՝ 12 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 500 մետր
Օր 5։ Վերելք Սիփան (4058 մ)
Վաղ առավոտյան շարժվում ենք դեպի Սիփան։ Ամենագնաց մեքենայով կբաձրանանք մինչև 2500 մետր և կսկսենք վերելքը։ Սա այս նախագծի ամենաբարդ վերելքն է։
Սիփան լեռ
Երթուղու երկարությունը՝ 16 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1700 մետր
Վերելքից հետո ուղևորվում ենք Բայազետ։
Օր 6։ Բայազետ – Կարս – Երևան
Վերջին օրը վաղ առավոտյան ուղևորվում ենք Կարս: Կզբոսնենք Կարսի փողոցներով: Կտեսնենք Առաքելոց եկեղեցին, Կարսի բերդը և Վարդանի կամուրջը:
Երեկոյան կհասնենք Երևան:
Կարս / Վերելք Արարատ
Հանդիպման վայրը` Կոմիտասի «Սիթի»
Հանդիպման ժամը` 5:00
Մասնակցության արժեքը` 690 $ (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտը
Ուղեկցորդների ծառայությունը
5 գիշերակացը հյուրանոցում
Հյուրանոցի նախաճաշերը (բացառությամբ Սիփանի վերելքի օրվա նախաճաշի, քանի որ շարժվելու ենք շատ շուտ)
Արժեքի մեջ ներառված չէ՝
Սնունդը
Վիզայի արժեքը (Թուրքիայի մուտքի վիզան պատրաստում ենք մենք։ ՀՀ քաղաքացիների համար 17 000 դրամ)
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը – https://bit.ly/48u4Ddv
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև հունիսի 15-ը առավոտյան 12:00:
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Արտագնա տուրեր
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026
Անահտա Աթոռ լեռ. աստվածուհու հետքերով
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicՃամփորդության ընթացքում իրականացնելու ենք բացառիկ վերելք Անահտա Աթոռ լեռ, որը գտնվում է Երզնկայում (Էրզինջան): Մինչ օրս Հայաստանից ոչ ոք այն չի բարձրացել: Հեթանոսության շրջանում Անահտական լեռներում են գտնվել պտղաբերության և մայրության աստվածուհի Անահիտի պաշտամունքին նվիրված տարբեր հուշարձաններ. սրանից էլ լեռնաշղթան ստացել է իր անվանումը: Armgeo-ի հեղինակային այս տուրի ժամանակ կայցելենք նաև Դերսիմ, Անի-Կամախ, Դերջան, և նույնիսկ անտիկ քաղաքը, որտեղից գտնվել է Աստվածուհու լեգենդար կիսանդրին:
Օր 1: Դեպի Բարձր Հայք
Ճամփորդության առաջին օրը, շարժվելով Երևանից, մենք նախ կանցնենք հայ-վրացական, ապա վրաց-թուրքական սահմանները, ինչից հետո փոքրիկ կանգառ կունենանք Կարսում՝ ճաշի ու հանգստի համար:
Էրզրում
Մեր ճանապարհը շարունակվում է Սարիղամիշի անտառներով և Բասենի դաշտով՝ հետևելով Մայր Արաքսի հոսանքին: Օրվա երկրորդ կեսին կունենանք պտույտ Էրզրումի հին թաղամասերով, կայցելենք Կարնո բերդ և քաղաքի նախկին Մայր տաճար:
Գիշերակացը՝ Դերջանում:
Օր 2: Չքնաղ Դերսիմ, խորհրդավոր Դերջան
Մեր ճամփորդության երկրորդ օրը մեզ են սպասում իսկապես բացառիկ պատկերներ: Ամենագնաց մեքենաներով կբարձրանանք Ապրանից Սուրբ Դավիթ վանքն իր լեգենդար խաչքարերով, որոնք աշխարհում պահպանված հայկական խաչքարերից ամենաերկարն են և կանգնեցված են 12-րդ դարում:
Դերջան և Սբ. Դավիթ
Շատերդ եք տեսել դրանց կրկնօրինակները Էջմիածնի Մայր տաճարի բակում, սակայն այս ուղևորության ընթացքում բացառիկ հնարավորություն կունենանք տեսնելու վերջապես նաև օրիգինալ խաչքարերը՝ բացահայտելով դրանց փրկության գաղտնիքը: Մեր ճանապարհը շարունակվում է դեպի չքնաղ Դերսիմ, որտեղ Մնձուրի՝ հրաշալիքներով լի ձորը, բերդերը, կամուրջները, ջրվեժներն ու Դերսիմի անթիվ այլ հարստությունները թույլ կտան մեզ և անմոռանալի ժամանակ անցկացնել, և լիցքաթափվել ու պատրաստվել վաղվա կարևոր վերելքին:
Դե իհարկե, ինչ վերելք Անահտա աթոռ առանց Անահիտի աղբյուրներն այցելելու: Հատկանշական է, որ Դերսիմում Անահիտ դիցուհուն նվիրված ու մինչ օրս գործող սրբավայրը շարունակում են ուխտատեղի համարել տեղի ալևի զազաները, քուրմանջի քրդերը և իհարկե՝ հայերը: Նույն օրը կայցելենք նաեւ Դերսիմի մեկ այլ կարևոր ուխտատեղիներից մեկը` Հալվորի Սուրբ Կարապետը:
Գիշերակացը՝ Երզնկայում:
Օր 3: Վերելք Անահտա Աթոռ լեռ (3537 մ)
Առավոտյան ամենագնաց մեքենաներով կուղևորվենք դեպի Անահտական լեռներ։ Հեթանոսության շրջանում այստեղ են գտնվել պտղաբերության և մայրության աստվածուհի Անահիտի պաշտամունքին նվիրված տարբեր հուշարձաններ. սրանից էլ լեռնաշղթան ստացել է իր անվանումը: Բարձրանալու ենք լեռնաշղթայի ամենաբարձր գագաթը՝ Անահտա Աթոռ (Անահիտի գահ)։
Ամենագնաց մեքենաներով կբարձրանանք մինչև «Յոթ լճեր» կոչվող տեղանքը, որտեղից էլ կսկսենք վերելքը դեպի գագաթ։ Վերելքը բացառիկ է, քանի որ մինչ օրս Հայաստանից ոչ ոք չի բարձրացել այս լեռը։ Եթե բախտ վիճակվի միգուցե ճանապարհին հանդիպենք նաև «քարփանքների»։ Անահտական գավառում «քարփանքներ» էին անվանում քարաբլուրները։ Ըստ տեղաբնիկների՝ քարակույտերն իրենց տակ թաքցնում էին հեթանոսական ավերված մեհյաններ։ Հայաստանում քրիստոնեության ընդունման հետ սկսեցին կործանել հեթանոսական տաճարները, որոնք քանդելուց հետո ծածկում էին քարերով՝ այդպիսով առաջացնելով հսկայական քարակույտեր։
Երթուղու երկարությունը՝ 15 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 600 մ
Գիշերակացը՝ Երզնկայում:
Օր 4: Շարունակելով Անահիտի հետքերով…
Ճամփորդության ընթացքում ուղևորվելու ենք Սատաղ անտիկ քաղաք, որտեղից հայտնաբերվել է Անահիտ Աստվածուհու կիսանդրին։ Այո, իր երկար ու հարցերով լի ճանապարհը այդ աղմկահարույց կիսանդրին սկսել է հենց այս կետից՝ Սատաղից:
Սատաղ
Հատկանշական է, որ Հայոց դիցարանի Մայր Աստվածուհու կիսանդրին միակ գտածոն չէ, որը բնագետներին հաջողվել է պեղել Փոքր Հայքի այս՝ սրբատեղիներով հարուստ տարածքից: Սակայն այդ մասին՝ տեղում: Ինչպես ասում են՝ լավ է մեկ անգամ տեսնել, քան բազմիցս լսել: Դե, իհարկե, Անահիտ Աստվածուհու հետքերին նվիրված ճամփորդությունը չի կարող չհասնել Անի Կամախ:
Թորթանի Սուրբ Խաչ եկեղեցի
Անտիկ հիմքերով բերդն ու սրբատեղիների պահպանված հետքերն ուսումնասիրելուց հետո կուղևորվենք ոչ պակաս լեգենդար մի ուխտատեղի, սակայն արդեն քրիստոնեական: Թորթանի Սուրբ Խաչ կամ Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ կամ ինչպես հաճախ այն անվանում են՝ 9 սրբերի գերեզմանատեղի: Ըստ ավանդության այստեղ են բերվել ոչ միայն Գրիգոր Լուսավորչի, նրա որդու ու թոռան, այլև Տրդատ Արշակունի արքայի, թագուհի Աշխենի և արքայադուստր Խոսրովանդուխտի մասունքները: Սեպուհ լեռան լանջերին ծվարած այս հինավուրց վանքը, ըստ տարբեր հիշատակությունների, 10-րդ դարում այցելում է նաև Հովհաննես կաթողիկոսը, իսկ ընդհուպ մինչև 1915-ը այն տարածքի ամենախոշոր ու նշանակալից ուխտատեղին էր: Հագեցած այս օրը ավարտում ենք Էրզրումում:
Օր 5: Վերադարձ Երևան
Ցավոք, ժամն է վերադարձի, և արդեն 5-րդ օրը ստիպված ենք բռնել վերադարձի ճամփան: Սակայն մինչ այդ անպայման Կարսի հին թաղամասերով պտույտ կունենանք, կվայելենք 19-րդ դարի կառույցները, օրիորդաց վարժարանը, Կարուց բերդն ու Առաքելոց եկեղեցին, հայ կաթոլիկ եկեղեցին, Վարդանի կամուրջը:
Կարս
Կրկին հաղթահարելով վրաց-թուրքական և վրաց-հայկական սահմանները, երեկոյան կլինենք Երևանում:
Խումբն ուղեկցելու է թուրքագետ, «Սասուն. 100-ամյա դիմադրություն» գրքի հեղինակ
Սոֆիա Հակոբյանը:
Սոֆյա Հակոբյան
Ճամփորդության արժեքը՝ 560 USD (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Արժեքի մեջ ներառված չէ՝
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Ձեր մասնակցությունը կարող եք հաստատել զանգահարելով 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարին կամ գրելով մեր ֆեյսբուքյան էջին։
Առաջիկա ճամփորդություններ
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026
Կիլիմանջարո. Աֆրիկայի «կտուրին»
/in Բլոգ /by armeniangeographic2024 թվականի փետրվարի 3-11-ը մեր խումբը 2-րդ անգամ իրականացրեց վերելք Կիլիմանջարո (5895 մ)՝ Աֆրիկայի ամենաբարձր կետը: Այս լեռը ներառված է աշխարհի ամենաբարձր «7 հրաբուխ» նախագծում՝ որպես Աֆրիկա աշխարհամասի ամենաբարձր գագաթ։ Խմբի անդամների համար Կիլիմանջարո բարձրանալը ոչ միայն հերթական նվաճումն էր, այլև հաստատակամության և ամրության իսկական խորհրդանիշ, որը ոգեշնչեց բազմաթիվ լեռնագնացների հետևել իրենց երազանքներին:
Վերելք Կիլիմանջարո
Սուահիլի լեզվով «ցրտի աստծու լեռ» կոչվող Աֆրիկայի հսկան բաղկացած է 3 հրաբխային կոներից՝ Կիբո (5895 մ), Մավենզի (5355 մ) և Շիրա (4006 մ): Խմբի անդամներին Աֆրիկա էր բերել նախորդ տարի Կիլիմանջարո բարձրացած մասնակիցների պատմությունները, 5000 մետրից բարձր լինելու գրավչությունը ու նպատակը: Նույնիսկ հնարավորությունը բաց թողնելու վախը, ինչպես նշում է մասնակիցներից Անի Հակոբյանը։ 9-օրյա տևողությամբ վերելքի ընթացքում մեր խումբն անցավ Մարանգու երթուղու խոնավ անտառներով, ճահճային և կիսաանապատային գոտիներով: Իսկ վերջին օրը Կիբո ճամբարից (4720 մ) Կիլիմանջարոյի (Ուհուրու) գագաթ քայլեցինք սառցադաշտային գոտուց, մինչև ձնածածկ գագաթ:
Կիլիմանջարոյի գագաթ տանող երթուղիները
Կիլիմանջարոյի գագաթին հասնելու համար օգտագործվում են մի քանի հիմնական երթուղիներ: Յուրաքանչյուր երթուղի ունի իր երկարությունը, բարդությունը և բնության տեսարանները: Հիմնական երթուղիներն են՝ Մարանգու, Մվեկա, Ումբվե, Մաչամե, Լեմոշո, Շիրա և Ռոնգայ։ Վերելքի համար ընտրել ենք Մարանգու երթուղին, որն ամենահին և հարմարավետ տարբերակն է՝ կահավորված լեռնային խրճիթներով: Դրանք ներառում են մահճակալներ և առաջին անհրաժեշտության բոլոր հարմարությունները:
Սա միակ երթուղին է, որտեղ վրանային ճամբարները արգելված են: Այս երթուղին այլ կերպ անվանում են նաև «Կոկա-կոլա»։ Դրանք ներառում են մահճակալներ և առաջին անհրաժեշտության բոլոր հարմարությունները։ Նման վերելքների համար այս հարմարավետությունը եզակի է իր տեսակով և նկատելիորեն հեշտացրեց մեր վերելքը։ Երթուղու երկարությունը 64 կմ է և մեզանից պահանջվեց 5 օր այն անցնելու համար։
Ճանապարհորդություն հինգ կլիմայական գոտիներով
Կիլիմանջարոյի ամենազարմանալի առանձնահատկություններից մեկը նրա բնական միջավայրի բազմազանությունն է: Գագաթին հասնելու ճանապարհին մեր խումբն անցավ հինգ տարբեր կլիմայական գոտիներով: Առաջին կանգառը Մարանգու անցակետն էր (1830 մ), որտեղից խոնավ և խիտ ջունգլիներով քայլեցինք դեպի Մանդարա ճամբար (2720 մ): Գիշերակացն անցկացրեցինք արշավներին ոչ այնքան հատուկ, հարմարավետ փայտե տնակներում: Վերելքի 2-րդ օրվա մեր նպատակակետը Հորոմբո ճամբար էր (3720 մ): Երթուղին անցնում էր ճահճային գոտով, որի ընթացքում վայելեցինք Մավենզի հրաբխային կոնի գեղեցիկ տեսարանը։ Դե իսկ Հորոմբո ճամբարը մեզ համար ուներ հրաշալի տեսարան դեպի Կիբո գագաթ։
Վերելք Կիլիմանջարո
Մասնակիցներից Աստղիկ Բաբալարյանը նշում է. «Կիլիմանջարոն ինքնին յուրահատուկ սար է, որովհետև դու անցնում ես բոլոր կլիմայական գոտիներով՝ տրոպիկականից մինչև սառցադաշտ: Հենց դա է ամբողջ վերելքը յուրահատուկ ու անմոռանալի դարձնում: Վստահաբար կարող եմ ասել, որ մինչև 4700 մ բացարձակ դժվարություն չեմ զգացել ու անասելի թեթևությամբ եմ բարձրացել»:
Կլիմայավարժեցում
Հորոմբո ճամբարից ակլիմատիզացիոն վերելք իրականացրեցինք դեպի “Zebra Rocks” կոչվող բնական հուշարձան (4010 մ): Կիլիմանջարոյի առաջին վերելքի ժամանակ մենք հասկացանք, թե ինչքան կարևոր է կլիմայավարժեցումը: Առանց կլիմայավարժեցման կարող են ի հայտ գալ լեռնային հիվանդության ախտանիշներ՝ գլխացավ, սրտխառնոց, թուլություն, անքնություն։
Վերելք Կիլիմանջարո
Մոտ 4 ժամ տևած կլիմայավարժեցման ընթացքում Հորոմբո ճամբարից (3720 մ) բարձրացանք “Zebra Rocks” (4010 մ): Մեկ ժամ հանգստից հետո կրկին վերադարձանք Հորոմբո ճամբար: Խմբի անդամները հավաստում են, որ բարձրությունների այս կտրուկ տատանումն օգնեց աստիճանաբար ընտելանալ բարձրությանը: Նպաստեց օրգանիզմի հարմարվողականությանը՝ ավելի անվտանգ դարձնելով հետագա վերելքի բարդ փուլը:
Կիլիմանջարո․ լեռնային մարտահրավեր
Կլիմայավարժեցումից հետո սկսցեցինք մեր հաջորդ կարևորագույն երթուղին՝ Հորոմբո ճամբարից (3720 մ) դեպի Կիբո ճամբար (4720 մ)։ Ինչպես նշում է մասնակիցներից Անի Հակոբյանը․ «3700 մ-ից դեպի 4700 մ-ի ճամբար գնալու ճանապարհն իրականությունից կտրված քայլք է։ Ոնց որ երևակայական Մարս մոլորակով քայլես»:
Վերելք Կիլիմանջարո
Արշավի ողջ ընթացքում մեզ ուղեկցում էր մոտ 40 հոգանոց խումբ՝ զբոսավարներ, պորտերներ և խոհարարներ։ Նրանցից ոմանք ավելի արագ էին քայլում, որպեսզի ժամանակին հասցնեին մեզ համար ճաշ պատրաստել։ Այս վերելքն արդեն ենթադրում էր որոշակի դժվարություններ։ Ֆիզիկական և հոգեբանական լարվածությունը շատերի համար անխուսափելի էր։ Այո, Կիլիմանջարոն վախեցնող գեղեցկությամբ լեռ է, և պետք է պատրաստ լինել դիմանալու դեպի գագաթ տանող լեռնային դժվարություններին։ «Երբ հասանք Կիբո ճամբար (4720 մ), գրեթե բոլորիս ինքնազգացողությունը սկսեց վատանալ: Անձամբ ես ուզում էի նվնվալ և լաց լինել, բայց դիմացա: Տիգրանի հարցին, թե՝ «Արաքս, լա՞վ ես», պատասխանեցի ՝ «Այո, ամեն ինչ կարգին է», բայց շարունակեցի լուռ տառապել և տագնապել»․ իր զգացողությունների մասին խոսելիս կիսվեց Արաքս Հովակիմյանը։
Վերելքի օրը
Կեսգիշերին սկսում ենք քայլքը դեպի գագաթ։ Գիշերը երկար էր, ինչպես նկարագրում են մասնակիցները՝ անվերջանալի և ցուրտ։ Բայց լուսաբացին մեզ սպասում էր Գիլմանի կետից բացվող լուսաբացը։ Սա առաջին գագաթն էր 5685 մ բարձրության վրա և հիշարժան պահերց մեկը խմբի համար։ Աստղիկ Բաբալարյանը պատմում է․ «Հասնելով Գիլմանի կետին՝ իմ գագաթ չհասնելու անհանգստությունն անցավ։ Հասկացա, որ կհասնեմ անպայման, պտտվեցի ու այդ պահին կարողացա լիարժեք նայել արևածագին, որն աննկարագրելի սիրուն էր»։ Անի Հակոբյանը հիշում է, որ դեպի գագաթ ճանապարհն իր համար մի փոքր դժվար եղավ։ Ռեֆլեքսները դանդաղել էին։ Ինքն իրենից պահանջում էր արագ քայլել, բայց ապարդյուն` քայլում էր դանդաղ։
Կիլիմանջարոյի գագաթին
Եվս մի քանի ժամ քայլելուց հետո մեր խումբը կանգնած էր Աֆրիկայի ամենաբարձր կետի՝ Կիլիմանջարոյի գագաթին (5895մ): Շատերի երազանքի ճանապարհն արդեն հաղթահարված էր։ «Իմ հույզերը հասնում էին անհանգստությունից, վախից, վայրի հոգնածությունից, մինչև էյֆորիայի։ Ես երջանկություն էի զգում և անսահման երախտագիտությամբ էի լցված մեր ուղեկցորդների և Կիլիի հանդեպ, որ մեզ թողեց իր գագաթին հասնել». հենց այսպես է իր զգացողությունները նկարագրում Արաքս Հովակիմյանը, ում մտքերը կիսում են նաև վերելքի մյուս մասնակիցները։
Արաքս Հովակիմյանը մեր ուղևորության մասին նաև հետաքրքիր հոդված է գրել, որտեղ պատմել է իր սեփական փորձի և զգացողությունների մասին։ Այն կարող եք կարդալ անցնելով հետևյալ հղումով։
Վայրէջքը և հավաստագրերի հանձնումը
Գագաթին մոտ 40 րոպե մնալուց հետո սկսեցինք վայէջքը՝ մեզ հետ բերելով սեփական ուժերի նկատմամբ հավատ և որ պետք չէ թերագնահատել բնության և սեփական օրգանիզմի հնարավորությունները: Միջանկյալ ճամբարում մեզ սպասվում էր տոնական ճաշ: Ճաշից հետո պորտերները շնորհավորեցին մեզ բարձրանալու կապակցությամբ և սկսեցին երգել ու պարել: Պետք է նշել, որ այս ուղևորության հաջողությունը նաև մեզ ուղեկցող անձնակազմի և պորտերների շնորհիվ էր, ովքեր ողջ ճանապարհին իրենց ուսերին տանում էին խմբի բեռները: Ճանապարհի գրեթե ողջ ընթացքն անցել է տեղացիների դրական երգերի ուղեկցությամբ և այդ էներգիան, իհարկե, փոխանցվում էր նաև մեզ:
Մարանգու անցակետում տեղի ունեցավ խմբի հավաստագրերի հանձնման հատուկ արարողությունը: Խմբի յուրաքանչյուր մասնակցին ուղեկցող անձնակազմը երգելով ու պարելով փոխանցեց հավաստագրերը և շնորհավորեց Կիլիմանջարոյի գագաթ հասնելու կապակցությամբ:
Կիլիմանջարոյի գերմարդիկ՝ պորտերները
Գաղտնիք չէ, որ մեծ վերելքների ժամանանակ լեռնագնացների հիմնական բեռը մեծամասամբ իրենց վրա են կրում կենդանիները (ձիեր, ջորիներ): Թեև Կիլիմանջարոն հայտնի լեռնային ուղղություն է, սակայն երկրի սոցիալական ծանր պայմանները ստիպում են մարկանց կատարել այդ աշխատանքը: Տեղացի պորտերները ողջ ճանապարհն անցել են մեզ հետ՝ իրենց ուսերին կրելով մինչև 40 կգ բեռ: Մեզանից յուրաքանչուրն ուներ իր անձնական պորտերը: Վերելքի ընթացքում հասկացանք, որ նրանք միայն բեռնակիրներ չեն:
վերելք Կիլիմանջարո
Ողջ ճանապարհի ընթացքում նրանք հոգում էին մեր անվտանգության և հարմարավետության մասին: Արշավի ողջ ընթացքն ուղեկցվում էր մեր պորտերների ուրախ երգերով: Սառը և տագնապ առաջացնող գիշերարային վերելքի ժամանակ պորտերների ոգեշնչող երգերը իրական փրկություն էին մեզ համար: Խոսելով Կիլիմանջարոյի մասին Հրաչուհի Այվազյանը վստահեցնում է. «Պրոտերների և ուղեկցորդների աջակցության շնորհիվ է, որ մարդկանց մեծ մասը հասնում է գագաթ: Երբ ճանապարհին մասնակիցներից որևէ մեկը չի կարողանում բարձրանալ, նրանք ամեն բան անում են օգնելու և ոգեշնչելու համար:Անհրաժեշտությա դեպքում իրենց վերնահագուստն ու ձեռնոցներն են տալիս մասնակիցներին։ Ուղեկցորդներից մեկը նույնիսկ իր կոշիկները տվեց մասնակիցներից մեկին, ով որոշել էր դադարեցնել ճանապարհը՝ անհարմար կոշիկների պատճառով»:
Վերելք Կիլիմանջարո
Կարևոր է նշել, որ պորտերների աշխատանքային իրավունքները կարգավորում է Կիլիմանջարոյի բեռնակիրների աջակցության ասոցացինան: Խմբի յուրաքանչյուր անդամ պարտավոր էր թողնել 250-300 դոլլար թեյավճար: Ճանապարհորդության վերջում հասկացանք, որ իրենց աշխատանքն ավելին արժե, քան սահմանված գինը:
“Kilimanjaro, hakuna matata”. Կիլիմանջարոյի երգը
Them Mushrooms խմբի “Jambo Bwana” երգը դարձավ Կիլիմանջարոյի մեր վերելքի երաժշտական խորհրդանիշը: Այս ուրախ ու էներգիայով լի երգը, որը սուահիլի լեզվով նշանակում է «Բարև, պարոն»: Երգը տեղացի ուղեկցորդների և պորտերների կողմից հնչում էր ողջ վերելքի ընթացքում: “Jambo bwana” երգը մեզ հետ բերել ենք որպես «հուշանվեր»: Երգի մեղեդիները միանգամից տեղափոխում են Կիլիմանջարո, հիշեցնելով այս ֆանտաստիկ ուղևության ամենավառ պահերը:
Ահա երգի կրկներգը:
Jambo, jambo Bwana (Բարև, բարև պարոն)
Habari gani (ինչպե՞ս ես)
Mzuri sana (շատ լավ )
Wageni, mwakaribishwa (Օտարերկրացիներ, բարի գալուստ)
Kilimanjaro, hakuna matata (Կիլիմանջարո, խնդիր չկա)
Աֆրիկյան սաֆարին, մենք և Մասսայի ցեղը
Կիլիմանջարոյի մեր արկածային ճանապարհորդությունն ավարտեցինք անմոռանալի ուղևորությամբ դեպի Տարանգիրե ազգային պարկ: Սաֆարին տվեց եզակի հնարավորություն՝ մոտիկից տեսնելու Տանզանիայի կենդանական աշխարհը: Բացառիկ հնարավորություն ունեցանք այցելել աֆրիկյան Մասսայի ցեղի ներկայացուցիչներին։
Այցը լիովին այլ աշխարհ էր՝ արտասովոր և հարուստ մշակույթով և երաժշտությամբ։ Չնայած ժամանակակից քաղաքակրթության զարգացմանը՝ նրանք գրեթե ամբողջությամբ պահպանել են իրենց ավանդական կենսակերպը: Այս յուրահատուկ այցելությունը մեզ հնարավորություն տվեց ծանոթանալ նրանց ավանդույթների ու առօրյայի հետ՝ զգալով Մասսայի ցեղի արտասովոր կապը բնության հետ։
Կիլիմանջարոն 2-րդ անգամ էլ մեզ թույլ տվեց հասնել իր գագաթին: Այս ֆանտաստիկ ճամփորդությունը կարևոր փորձառություն էր մեր ակումբի և իր մասնակիցների համար: Մենք ևս մեկ անգամ համոզվեցինք, որ բարձունքներ հաղթահարելը միայն ուժի մասին չէ. այն հաստատակամության, միասնության և ոգեշնչման ճանապարհ է։
Սույն հոդվածի հեղինակային իրավունքը պատկանում է armgeo.am կայքին։ Հոդվածի բովանդակությունը կարող է մեջբերվել, օգտագործվել այլ կայքերում, միայն ակտիվ հղում պարունակելով դեպի սկզբնաղբյուրը:
Արտագնա տուրեր
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026
Վերելք Մոնբլան 2026
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographic2026 թվականի հուլիսին իրականացնելու ենք վերելք Մոնբլան լեռ (4810 մետր): Այն Ալպերի ամենաբարձր գագաթն է: Ֆրանսիայի և Իտալիայի սահմանին տեղակայված այս լեռը համարվում է լեռնագնացության հայրենիքը։ Հենց այս գագաթն են բարձրացել 2 համարձակ լեռնագնացներ 1786 թվականի օգոստոսի 8-ին, որից հետո սկսվել է ձևավորվել լեռնագնացության պատմությունը ժամանակակից Շամոնիի (Ֆրանսիա) տարածքում։ Այսօր Մոնբլանը համարվում է ալպինիզմի ծննդավայրը:
Վերելք Մոնբլան
Վերելքի լավագույն ժամանակը համարվում է հունիսի վերջից, մինչև սեպտեմբերի սկիզբն ընկած ժամանակահատվածը։Այս ընթացքում եղանակն ավելի տաք և կայուն է։ Ամռանը Շամոնիում ջերմաստիճանը կարող է հասնել +25°C և ավելի, սակայն բարձրության ավելացման հետ այն զգալիորեն նվազում է։ 3800 մ բարձրության վրա գիշերային ջերմաստիճանը կարող է հասնել -20°C, իսկ գագաթին այն սովորաբար տատանվում է -5°C -10°C-ի սահմաններում։ Մոնբլանն ամբողջ տարին պատված է ձյան շերտով։
Արշավի տևողությունը՝ 8 օր
Արշավի ամսաթիվը՝ 12-19․07․2026
Օր 1։ Ժնև – Շամոնի
Մեր առաջնային հանդիպման վայրը կլինի Ժնևը։ Այնուհետև կմեկնենք Շամոնի տրանսֆերով, որը ներառված է ճամփորդության արժեքի մեջ: Այստեղ մեր ուղեկցորդը կստուգի մասնակիցների գույքը։
Շամոնի
Ճանապարհին կհիանանք Ալպյան լեռների շքեղ տեսարաններով։ Տեղավորվելուց հետո կհանդիպենք ուղեկցորդի հետ՝ քննարկելու առաջիկա արկածները, ծանոթանալու միմյանց հետ և նախապատրաստվելու վերելքին։
Օր 2։ Ալբերտ 1 կացարան – Լե Տուր սառցադաշտ
Առավոտյան կուղևորվենք բոլոր անհրաժեշտ պարագաները վարձակալելու: Այնուհետև ճոպանուղով կբարձրանանք դեպի Լե Տուր սառցադաշտ, որտեղից կմեկնարկի մեր վերելքը դեպի Ալբերտ 1 կացարան (2700 մ)։
Վերելք Մոնբլան
Հասնելուց հետո հրահանգիչը կանցկացնի դասընթաց, որի ընթացքում կսովորենք քայլել սառցաձնային ռելիեֆով՝ օգտագործելով սառցահատ և կատվիկներ: Օրվա ավարտին կմնանք Ալբերտ 1 ճամբարում, որտեղ կվայելենք լեռնային գիշերվա անդորրը։
Օր 3։ Տետ Բլանշ (Tête Blanche)
Օրվա առաջին կեսին կշարունակենք սառույցի վրա մարզումները, ամրապնդելով նախորդ օրվա ձեռք բերած հմտությունները։ Այնուհետև կսկսենք մեր քայլարշավը դեպի Տետ Բլանշ (3520 մ)։ Այս վերելքը մեզ հնարավորություն կտա ոչ միայն փորձարկել մեր ֆիզիկական պատրաստվածությունը, այլև վայելել Շամոնիի լեռների անկրկնելի տեսարանները։ Օրվա ավարտին կվերադառնանք Շամոնի:
Վերելք Մոնբլան
Օր 4։ Նախապատրաստում
Այս օրը լիովին կնվիրենք մարզումներին՝ հղկելով մեր տեխնիկական հմտությունները և պատրաստվելով առաջիկա փորձություններին։
Շամոնի
Օր 5։ Գուտե (Goûter) լեռնային կացարան (3817 մ)
Մեր օրը սկսվում է Լեզ Ուշ գյուղից, որտեղից ճոպանուղով կբարձրանանք դեպի վեր՝ վայելելով ալպերի շքեղ տեսարանները։ Այնուհետև լեռնային տրամվայով կշարունակենք դեպի Nid d’Aigle կայարան (2372 մ)։ Այստեղից կմեկնարկենք մեր արշավը դեպի Տետ Ռուս (3167 մ):
Վերելք Մոնբլան
Կարճ դադարից հետո կշարունակենք մեր վերելքը՝ շարժվելով դեպի Գուտե կացարան (3817 մ)։ Այս հատվածը ավելի բարդ ու խոչընդոտներով լի կլինի, սակայն փորձառու ուղեկցորդների օգնությամբ կհաղթահարենք լեռնային մարտահրավերները։ Օրվա ավարտին կհասնենք Գուտե ապաստարան, որտեղ էլ կգիշերենք։
Օր 6։ Վերելք Մոնբլան (4810 մ)` Ալպերի ամենաբարձր կետը
Բազում սպասումներից հետո, մենք վերջապես սկսում ենք վերելքը դեպի Մոնբլանի գագաթ (4,810մ)։ Վերելքի միջին տևողությունը 4-6 ժամ է: Կարճատև դադարից հետո սկսում ենք իջնել դեպի Գուտե ճամբար։ Այնուհետև շարունակում ենք ճանապարհը դեպի Տետ Ռուս: Վերջին հատվածում՝ Տետ Ռուս-ից դեպի Nid d’Aigle տրամվայի կայարան: Շատ խմբերի հաջողվում է նույն օրը վերադառնալ Շամոնի, եթե ֆիզիկական վիճակը թույլ է տալիս։
Վերելք Մոնբլան
Օր 7։ Պահեստային օր
Եթե եղանակային պայմանները կամ այլ հանգամանքներ մեզ ստիպեն հետաձգել կամ փոփոխել մեր պլանները, մենք կունենանք պահեստային օր։ Եթե լրացուցիչ ժամանակ մնա, այն կանցկացնենք Շամոնիի գեղեցիկ անկյունները բացահայտելով՝ վայելելով հանգիստը լեռնային արկածներից հետո։
Շամոնի
Կայցելնեք լեռնագնացության թանգարան, տեղական խանութներ և կվայելենք Շամոնիի յուրահատուկ մթնոլորտը: Օրվա վերջում կիջնենք Շամոնիի բնակավայր, որտեղ միասին կնշենք մեր արշավախմբի հաջող ավարտը՝ կիսվելով տպավորություններով և վայելելով վերջին երեկոն այս հիասքանչ վայրում։
Օր 8։ Վերադարձ
Կվերադառնանք Ժնև և կուղևորվենք դեպի Հայաստան։ Ինքնաթիռի տոմսերը ցանկալի է վերցնել օրվա երկրորդ կեսով։
Ճամփորդության արժեքը՝
4 մասնակցի դեպքում՝ 2500 € (համարժեք դրամ)
3 մասնակցի դեպքում՝ 2800 € (համարժեք դրամ)
Արժեքը ներառում է՝
Վերելք Մոնբլան
Արժեքը չի ներառում՝
Վերելքի համար անհրաժեշտ պարագաների ցանկ
Վերելք Մոնբլան
Վերելքի համար անհրաժեշտ հագուստի ցանկ
Բոլոր իրերը նախապես դրեք ջրակայուն տոպրակների մեջ (կամ պոլիէթիլենային տոպրակների մեջ)։ Այսպես դուք կպաշտպանեք ձեր իրերը թրջվելուց՝ տեղումների դեպքում։
Ավելի մանրամասն անհրաժեշտ գույքի և հանդերձանքի մասին կարող եք ծանոթանալ հետևյալ հղումով՝
Տեխնիկական վերելքներների գույք և հանդերձանք
Մանրամասների և գրանցման համար զանգահարեք 043 00 51 65 հեռախոսահամարով կամ գրեք մեր ֆեյսբուքյան էջին։
Արտագնա տուրեր
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026
Կայեն լեռ
/in Լեռնագրություն, Մեր արշավները /by armeniangeographicԲարձրությունը՝ 2194 մետր
Իջևանի լեռնաշղթա
Կոորդինատները` 40.8720075601238, 45.04843615507208
Կայեն լեռը գտնվում է Տավուշի մարզում՝ Իջևանի լեռներում, Ենոքավան գյուղից 6 կմ հարավ արևմուտք։ Լանջերը ծածկված են մարգագետնային բուսականությամբ, ցածրադիր մասերը՝ նոսր անտառներով, իսկ հարավային լանջերին գերակշռում են հաճարենու անտառները։
Կայեն լեռ
Կայենի գագաթից բացվում է տեսարան դեպի Խաչաղբյուրի և Սպիտակջրի կիրճերը։ Լեռը երևում է նաև Օկոնավանք տանող ճանապարհից։
Առաջիկա տուրեր
Վերելք Դիմաց լեռ
Վերելք Կալասար լեռ
Երեք բազեների արահետ
Հավուց Թառ և Աղջոց վանք
Հին Խոտ․ Արշավ լքված գյուղերով
Արշավ Ծաղկաշատից Սանահին
Արշավ դեպի Խոսրովի արգելոցի ջրվեժներ
Մեղրի / Լիճքի ջրվեժներ
Արամազդ լեռ
Վերելք Կայեն լեռ
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicԻրականացնելու ենք էքսպեդիցիոն արշավ դեպի Կայեն լեռ (2194 մ)։ Գտնվում է Տավուշի մարզում: Իջևանի լեռնաշղթայի բարձր գագաթներից է։ Մինչ օրս դեռ ոչ մի արշավախումբ չի եղել Կայեն լեռան գագաթին։ Համացանցում չկան նկարներ ու տեղեկություններ Կայեն լեռան մասին։ Եկեք միասին բացահայտենք Կայեն լեռն ու շրջակայքը։
Արշավը միջինից բարդ է։ Կարող են մասնակցել միայն արշավների փորձ ունեցողներն ու նրանք, ովքեր վստահ են իրենց ուժերի վրա։
Արշավը սկսելու ենք Գետահովիտ գյուղից։
Երթուղու երկարությունը՝ 22 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1450 մ
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ)
Հանդիպման ժամը` 6։00
Մասնակցության արժեքը` 9 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Ուղեկցորդների ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Զանգապաններ
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրել Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը – https://bit.ly/3GHAt9H
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Առաջիկա տուրեր
Վերելք Դիմաց լեռ
Վերելք Կալասար լեռ
Երեք բազեների արահետ
Հավուց Թառ և Աղջոց վանք
Հին Խոտ․ Արշավ լքված գյուղերով
Արշավ Ծաղկաշատից Սանահին
Արշավ դեպի Խոսրովի արգելոցի ջրվեժներ
Մեղրի / Լիճքի ջրվեժներ
Արամազդ լեռ
Սմբատաբերդ և Ագարակաձորի կամուրջ
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicՀրավիրում ենք իրականացնել քայլարշավ Վայոց Ձորի մարզում։
Մեր ճամփորդությունը խոստանում է լինել հիշարժան և տպավորիչ։ Օրվա սկզբում կուղևորվենք Եղեգնաձոր քաղաք, որտեղ կիրականացնենք 3 կմ երկարությամբ փոքրիկ քայլարշավ դեպի Ագարակաձորի կամուրջ։ Այն կառուցվել է 13 դարում Արփա գետի վրա և ժամանակին գտնվել է կարևոր առևտրային խաչմերուկի վրա։
Այնուհետև կուղևորվենք Արտաբույնք գյուղ, որտեղից կսկսենք մեր արշավը դեպի Սմբատաբերդ, որը Հայաստանի ամենալավ պահպանված բերդերից մեկն է։ Սմբատաբերդը հանդիսացել է Եղեգիս գյուղաքաղաքի և շրջակա բնակավայրերի կարևորագույն ռազմական հենակետը: Այստեղից բացվում է աննկարագրելի տեսարան դեպի Թեքսարի լեռները։
Ճանապարհին ունենալու ենք կանգառ Եղեգնաձորի ֆուդ կորտում։
Սմբատաբերդ
Արշավի երկարությունը՝ 9 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 400 մետր
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ)
Հանդիպման ժամը՝ 08։30
Մասնակցության արժեքը` 8 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Գիդի ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):
Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրել Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը – https://bit.ly/3GHAt9H
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Առաջիկա տուրեր
Վերելք Դիմաց լեռ
Վերելք Կալասար լեռ
Երեք բազեների արահետ
Հավուց Թառ և Աղջոց վանք
Հին Խոտ․ Արշավ լքված գյուղերով
Արշավ Ծաղկաշատից Սանահին
Արշավ դեպի Խոսրովի արգելոցի ջրվեժներ
Մեղրի / Լիճքի ջրվեժներ
Արամազդ լեռ
Սոսի լեռ և Գեղամասարի ջրվեժներ
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicՀրավիրում ենք իրականացնել վերելք դեպի Սոսի լեռ և տեսնել Գեղամասարի ջրվեժները։
Սոսի լեռը Սևանի լեռնաշղթայի բարձր գագաթներից է։ Բարձրությունը 3070 մետր է։ Ողջ ճանապարհին բացվում է հիանալի տեսարան դեպի Սևանա լիճը։
Գագաթից իջնելու ենք այլ ուղղությամբ, որպեսզի տեսնենք Գեղամասարի ջրվեժները։
Գեղասարի ջրվեժներ
Գեղամասարի ջրվեժների կասկադն իրենից ներկայացնում է միմյանցից ոչ հեռու գտնվող, գահավիժող ու սահանքային ջրվեժներ։
Երթուղու երկարությունը՝ 13 կմ
Հարաբերական բարձրությունը՝ 1000 մետր
Հանդիպման վայրը` Սարյանի պուրակ (Մարտիրոս Սարյանի արձանի մոտ)
Հանդիպման ժամը՝ 8։00
Մասնակցության արժեքը` 9 500 դրամ
Արժեքի մեջ ներառված է՝
Տրանսպորտ
Ուղեկցորդների ծառայություն
Մասնակիցներն իրենց հետ պետք է ունենան՝
Ուսապարկ (պարտադիր)
Ձեռնափայտեր (պարտադիր չէ)
Մեկօրյա սնունդ
Ջուր (առնվազն 1 լիտր)
Դեղատուփ
Արևային ակնոց
Գլխարկ (արևապաշտպան և ձմեռային)
Տաք հագուստ
Լապտեր
Անձրևապաշտպան թիկնոց
Զանգապաններ
Հագուստը պետք է լինի շարժումը չկաշկանդող, սպորտային: Կոշիկները՝ հաստ տակացուով (նախատեսված քայլքի համար):Ձեզ հետ ունեցեք նաև փոխնորդ կոշիկներ, որպեսզի թրջվելու դեպքում փոխեք, իսկ ցեխոտվելու դեպքում չկեղտոտեք մեքենան:
Մեր արշավներին կարող են մասնակցել միայն 18-55 տարեկան միջին ֆիզիկական տվյալներ ունեցող անձինք, ովքեր չունեն առողջական խնդիրներ։
Ինչպե՞ս գրանցվել՝
Քայլ 1։ Զանգահարել 043 00 5165 (Viva cell) հեռախոսահամարով, Երևանի ժամանկով ժամը՝ 10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30 ընկած ժամանակահատվածում։
Կամ կարող եք գրել Armenian Geographic ֆեյսբուքյան էջին և մենք կպատասխանենք աշխատանքային ժամերի ընթացքում (10։00-ից մինչև ժամը՝ 18։30):
Քայլ 2։ Մեր հետ առաջին անգամ արշավի մասնակցելու դեպքում պետք է անցնել հետևյալ հղումով և լրացնել տեղեկացված համաձայնությունը
Քայլ 3։ Կատարել փոխանցում
Ստացող՝
ԱՐՄՋԵՈ ՍՊԸ (InecoBank)
Բանկային հաշիվ 2052 0222 1888 1001
Փոխանցումը կատարելիս անպայման նշեք Ձեր անուն-ազգանունը կամ հեռախոսահամարը և արշավի ուղղությունը։
Քայլ 4։ Վճարումը կատարելուց հետո անդորրագիրն ուղարկեք մեր էջին։ Գրանցումը համարվում է հաստատված վճարման անդորրագիրը մեր ֆեյսբուքյան էջին ուղարկելուց հետո։
Գրանցվելուց հետո կարող եք հրաժարվել մինչև արշավի նախորդ օրվա առավոտյան 12:00: Այնուհետև հրաժարվողի գումարը վերադարձի ենթակա չէ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ
Խնդրում ենք առնվազն 10 րոպե շուտ լինել հանդիպման վայրում։
Ուշանալու և դրա պատճառով արշավը բաց թողնելու դեպքում գումարը ետ չի վերադարձվում։
Առաջիկա արշավներ
Վերելք Դիմաց լեռ
Վերելք Կալասար լեռ
Երեք բազեների արահետ
Հավուց Թառ և Աղջոց վանք
Հին Խոտ․ Արշավ լքված գյուղերով
Արշավ Ծաղկաշատից Սանահին
Արշավ դեպի Խոսրովի արգելոցի ջրվեժներ
Մեղրի / Լիճքի ջրվեժներ
Արամազդ լեռ
Վերելք Խուստուփ լեռ
Արշավային ուղեկցորդների պատրաստման դասընթաց
Տիբեթ և Նեպալ։ Արշավ Կայլասի շուրջ
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicՀիմալայներում՝ Նեպալից և Հնդկաստանից դեպի հյուսիս ընկած հատվածում է գտնվում հնագույն Տիբեթը։ Տիբեթը շատ հաճախ աշխարհի կտուրն են անվանում և ոչ ապարդյուն․ տեղանքի միջին բարձրությունը 5000 մետրի է հասնում։
Սեպտեմբերի 8-ից 22-ը հրավիրում ենք միանալ մեր ճամփորդությանը և միասին անցնել այս ինքնամաքրման և ինքնաճանաչման ուղին։
Այս խորհրդավոր և կախարդական տեղանքն աշխարհին հայտնի է իր խոր փիլիսոփայությամբ, հոգևոր և մշակութային հարուստ ժառանգությամբ։ Տիբեթի լեռներում տասնամյակներ շարունակ սերունդները ձգտում են խորացնել իրենց հոգևոր գիտելիքները և կապ հաստատել բնության հետ։ Տիբեթը ոչ միայն վայր է, այլև գաղափար՝ ազատության, հանգստության և մտավոր վերելքի խորհրդանիշ։
Մեր ծրագրի հիմնանպատակը Կայլաս լեռան շուրջ արշավն է, որը յուրահատուկ հոգևոր ճանապարհորդություն է։ Հազարավոր ուխտավորներ ամեն տարի անցնում են ավելի քան 50 կիլոմետր երկարությամբ այս ուղին, որը ինքնամաքրման և վերածննդի խորհրդանիշ է։ Մինչ օրս ոչ ոք ոտք չի դրել Կայլասի գագաթին, քանի որ համարվելով սուրբ լեռ և Շիվա աստծո հանգրվանը՝ այն փակ է լեռնագնացության համար։
Օր 1։ Ժամանում Կատմանդու
Երևանից կուղևորվենք Կատմանդու, որտեղ մեր ներկայացուցիչը կդիմավորի մեզ և կուղեկցի հյուրանոց։
Նեպալում ունենալու ենք 4 հագեցած օր, իսկ այդ ընթացքում մեր ներկայացուցիչը կզբաղվի Տիբեթի թույլտվունների հարցով, որը սովորաբար 4-5 աշխատանքային օր է պահանջում։
Ժամանում Կատմանդու
Օր 2։ Ծանոթություն մշակույթին
Այս օրը կանցկացնենք Կատմանդույում։ Կզբոսնենք քաղաքում, կայցելենք հայտնի Դուրբար հրապարակ: Այնուհետև կուղևորվենք Կապիկների տաճար և օրը կավարտենք աշխարհի ամենակարևոր Բուդդիստական տաճարներից մեկում՝ Պաշուպատինաթում։
Կատմանդու
Գիշերակացը Կատմանդույում։
Օր 3։ Արշավ Չիսապանիից դեպի Նագարկոտ
Առավոտյան՝ նախաճաշից հետո, Կատմանդուից ճանապարհ կընկնենք դեպի Չիսապանի կոչվող փոքրիկ գյուղ, որտեղից կսկսենք մեր արշավը դեպի Նագարկոտ։ Երթուղու ընթացքում կվայելենք Հիմալայների հզոր տեսարանները։
Նագարկոտ, Նեպալ
Արշավի տևողությունը մոտ 4-5 ժամ։
Օր 4։ Արշավ Նագարկոտից դեպի Չանգունարայան
Այսօր մեզ համեմատաբար ավելի հեշտ արշավ է սպասվում Նագարկոտից դեպի Չանգունարայան։ Սակայն տեսարանները չեն հիասթափեցնի, կրկին շրջապատված ենք լինելու Հիմալայներով։
Նագարկոտ, Նեպալ
Արշավից հետո կվերադառնանք Կատմանդու և կպատրաստվենք Տիբեթյան արկածներին։
Օր 5։ Կատմանդու – Կերունգ (2800մ)
Առավոտյան Կատմանդուից կուղևորվենք դեպի Նեպալի և Տիբեթի սահման, որտեղ մեզ կդիմավորեն մեր Տիբեթյան ուղեկցորդն ու վարորդը։ Բոլոր անհրաժեշտ թղթաբանական հարցերը վերջացնելուց հետո կշարունակենք մեր ճանապարհը դեպի Կերունգ, որտեղ էլ կգիշերենք։
Օր 6։ Ազատ օր Կերունգում – Կլիմայավարժեցում
Քանի որ մեր ճամփորդության ընթացքում միանգամից մեծ բարձրություն ենք հավաքելու և գտնվելու ենք 5000 մետրից վեր, այդ պատճառով այս օրը կանցկացնենք Կերունգում՝ 2800 մետր բարձրության վրա և հնարավորություն կտանք մեր օրգանիզմին պատրաստվել ավելի մեծ բարձրությունների։
Կերունգ, Տիբեթ
Օր 7։ Կերունգ – Սագա (4350մ)
Այսօր ողջ օրն անց ենք կացնելու ճանապարհին։ Մեքենայով բարձրանալու ենք Գանթուլայի լեռնանցք (5220մ), որն ավելի բարձր է, քան Արարատի գագաթը, այնուհետև իջնելու ենք Սագա գյուղաքաղաք՝ 4350մ, որը դեպի Կայլաս տանող ճանապարհի վերջին ամենամեծ բնակավայրն է, որտեղ կան հյուրանոցներ, սուպերմարկետներ և ռեստորաններ։
Գիշերակացը Սագայում։
Օր 8։ Սագա – Մանասարովար (4500մ)
Առավոտյան կշարունակենք մեր ճանապարհը դեպի Մանասարովար լիճ, որտեղից առաջին անգամ մեզ կերևա Կայլաս լեռը։
Մանասարովարը սուրբ լիճ է համարվում: Այն աշխարհի ամենամեծ քաղցրահամ լճերից մեկն է, տեղակայված է 4583 մետր բարձրության վրա։
Տեղաբնիկ բուդդիստները հավատում են, որ լճում լողալուց մարդ ազատվում է իր մեղքերից, իսկ լճի ջուրը խմելիս ազատվում բոլոր հիվանդություններից։
Մանասարովար լիճ, Տիբեթ
Հարկ է նշել, որ Մանասարովարը Տիբեթի 3 սուրբ լճերից մեկն է։
Օր 9։ Մանասարովար – Դարչեն (4600մ)
Առավոտյան Մանասարովարի սուրբ ջրում լեղալուց և հատուկ ծիսակարգի մասնակցելուց հետո կշարունակենք ճանապարհը դեպի Դարչեն, որը Կայլասի բազային ճամբար է համարվում։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Օր 10։ Դարչեն – Դիրապուկ (5100մ)
Այսպիսով սկսում ենք մեր արշավը Կայլասի շուրջ։ Այս եռօրյա հոգևոր ճամփորդությունը խոստանում է հույզերով լի լինել: Ամեն տարի հարյուրավոր հավատացյալներ գույնզգույն տարազներով, աղոթքներ կարդալով անցնում են այս երթուղին։ Որոշ մարդիկ դա անում են սողեսող։ Այո՛, ճանապահին հանդիպում են ուխտագնացներ, ովքեր այս ճանապարհն անցնում են սողեսող, և դա երեք օրվա փոխարեն անում են մոտ մեկ շաբաթվա ընթացքում։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Այսօր մեր առաջ շատ գեղեցիկ տեսարան է բացվելու դեպի Կայլասի հարավային պատը։
Արշավի երկարությունը՝ 17 կմ
Գիշերակացը՝ Դիրապուկ (5100մ)
Օր 11։ Դիրապուկ – Զուտուլփուկ (4900մ)
Այս օրը կարելի է մեր ճամփորդության ամենաբարդ օրը համարել, քանի որ անցնելու ենք ամենաբարձր կետով՝ Դոլմա Լա լեռնանցքով, որի գտնվում է 5630 մետր բարձրության վրա։ Բուդդիստները հավատում են, որ անցնելով այս լեռնանցքով մարդը մաքրվում է իր նախորդ կյանքից և նոր կյանք մտնում, այդ պատճառով շատ հավատացյալներ այստեղ են թողնում իրենց հին շորերը, կամ ինչ-որ անձնական իրեր ի նշան նոր սկզբի։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Արշավի երկարությունը՝ 22 կմ
Գիշերակացը՝ Զուտուլփուկ (4900մ)
Օր 12։ Զուտուլփուկ – Սագա
Առավոտյան կքայլենք դեպի Դարչեն։ Մոտ 2-3 ժամում անցնելու ենք 10 կմ տարածություն, այսպիսով ավարտելով Կայլասի շուրջ արշավը։
Արշավը հեշտ է, բայց պետք է հիշել, որ Դարչենից դեպի Սագա մոտ 7-8 ժամ ճանապարհ է սպասվում ավտոբուսով։
Կայլասի շուրջ, Տիբեթ
Օր 13։ Սագա – Կերունգ
Այսօր ուղևորվում ենք դեպի Կերունգ։ Ճանապարհը մոտ 4-5 ժամ է տևում։
Գիշերակացը Կերունգում։
Օր 14։ Վերադարձ Կատմանդու
Մոտ 7-8 ժամ ճանապարհից հետո կհասնենք Կատմանդու և կավարտենք մեր ճամփորդությունը։
Կատմանդու
Օր 15։ Վերադարձ տուն
Հրաժեշտ կտանք Նեպալին և կվերադառնան տուն՝ մեզ հետ տանելով կյանքի հիշողություններ։
Նեպալ
Մասնակցության արժեքը՝ 2950$
Արժեքը ներառում է՝
Արժեքը չի ներառում՝
Մանրամասների և գրանցման համար զանգահարեք 043 00 51 65 հեռախոսահամարով կամ գրեք մեր ֆեյսբուքյան էջին։
Ծանոթացեք մեր արտագնա տուրերին
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026
Վերելք Էլբրուս 2026
Վերելք Քաջքար լեռ
Վերելք Արարատ / 5-օրյա ծրագիր
Տուշեթ․ Միմինոյի հայրենիքը
Իսլանդիա 2026
Հիմալայներ՝ Աստվածային երթուղի
Էվերեստի բազային ճամբար 2026
Չիմբորասո. Երկրի կենտրոնից ամենահեռու կետը
Վերելք Կիլիմանջարո
Աշխարհի ամենաբարձր «7 հրաբուխ» նախագիծ
Ձմեռային վերելք Արարատ
/in Առանց խորագրի /by armeniangeographicՄեր ընկերությունը 2014 թ.-ից իրականացնում է վերելքներ Արարատ լեռ: Ամենամեծ թվով մարդիկ իրենց երազանքի վերելքը վստահել են մեզ։
Այս անգամ առաջարկում ենք իրականացնել երազանքի վերելքը ձմեռային պայմաններում։ Առաջարկը միայն նրանց համար է, ովքեր ունեն 5000+ լեռնային վերելքների փորձ և վստահ են իրենց ուժերի վրա։
Վերելքի օրերը՝
Օր 1: Երևան – Բայազետ
Անցնելով հայ-վրացական և վրաց-թուրքական սահմանները ուղևորվում ենք դեպի Կարս։ Դեպի Կարս տանող ճանապարհն անցնում է գեղատեսիլ Ծովակ Հյուսիսո լճի կողքով։ Ունենալու ենք կանգառ Ծովակ Հյուսիսո լճի ափին և Կարսում։ Երեկոյան կլինենք Բայազետում։
Գիշերակացը հյուրանոցում:
Օր 2: Առաջին ճամբար
Բայազետի հյուրանոցից մեքենաներով կշարժվենք դեպի մեկնարկի կետ: Հնարավորինս մոտենալով Մասիսին սկսցենք քայլել մինչև 2800 մետրի վրա տեղակայված առաջին ճամբար։ Ծանր իրերը տեղափոխվելու են ձիերով:
Գիշերակացը վրաններում։
Օր 3: Երկրորդ ճամբար
Առավոտյան՝ նախաճաշից հետո, սկսում ենք վերելքն առաջին ճամբարից դեպի երկրորդ ճամբար: Կախված է ձյան շերտից և եղանակային պայմաններից երկրորդ ճամբարի տեղակայման բարձրությունը հստակ կանխորոշել հնարավոր չէ: Այն կարող է լինել 3000-3500 մետր բարձրության վրա։ Ծանր իրերը տեղափոխվում են ձիերով:
Գիշերակացը վրաններում։
Oր 4: Արարատի գագաթ / 5165 մ /
Գիշերը սկսում ենք վերելքը դեպի գագաթ։ Գագաթից վերադառնում ենք ճամբար, հանգստանում ենք, հավաքում ենք իրերը և իջնում մինչև 2200 մ, որտեղից մեքենաներով ուղևորվում ենք դեպի Բայազետ:
Օր 5: Բայազետ – Երևան
Առավոտյան նախաճաշից հետո ուղևորվում ենք Կարս: Կտեսնենք Առաքելոց եկեղեցին, Կարսի բերդը և Վարդանի կամուրջը:
Վերադարձ Երևան:
Ճամփորդության արժեքը՝ 1150 $ (համարժեք դրամ)
Արժեքի մեջ ներառված է`
• Տրանսպորտը
• Հյուրանոցը
• Սնունդը սարի վրա՝ վերելքի ողջ ընթացքում
• Հյուրանոցի նախաճաշերը
• Հայ և քուրդ ուղեկցորդների ծառայությունները
• Վրանների, ներքնակների, կատվիկների տրամադրումը
• Ձիերի վարձակալությունը
Արժեքի մեջ Թուրքիայի մուտքի վիզան ներառված չէ։ Ցանկության դեպքում այն պատրաստվում է մեր ընկերության կողմից։
ՀՀ քաղաքացիների համար՝ 15 000 դրամ։ Եթե պատրաստվում եք մասնակցել Արարատ լեռան վերելքին, ապա անպայման կարդացեք մեր օգտակար հոդվածները.
Արտագնա տուրեր
Սվանեթ․ աշտարակներից մինչև սառցադաշտեր
Դաղստան. Լեռների երկիր
Համշեն․ յայլաներ, կամուրջներ, ջրվեժներ
Վերելք Սիս լեռ
Վերելք Ջիլո լեռ
Վերելք Սիփան և Նեմրութ
Վերելք Արարատ լեռ 2026
Չաուխ․ Վրացական Դոլոմիտներ
Վերելք Կազբեկ լեռ 2026